Жау, дұшпан туралы — 2-бет 78
Сұрыптау:
Жау жоқ деме, жар астында,
Бөрі жоқ деме, бөрік астында.
Бөрі жоқ деме, бөрік астында.
Негізгі мағынасы Жау жоқ деп бейқам отырма, ол жардың астында жасырынып жатуы мүмкін; бөрі жоқ деп ойлама, ол бөріктің…
Жау жоқта жарақ көп,
Жау келгенде таяқ табылмас.
Жау келгенде таяқ табылмас.
Негізгі мағынасы Жау жоқ, тыныш кезде қару-жарақ көп сияқты, бәрі мақтанып, қаруын көрсетіп жүреді, ал жау шынымен…
Жаумен сынасып ұрыспақ жоқ.
Негізгі мағынасы Жаумен соғыс — сынақ ойын емес: онымен күш сынасып көрейік, қалай болар екен деп байқап ұрысуға…
Жау сырыңды алса, қырыңды алар.
Негізгі мағынасы Жау сенің сырыңды, яғни ойыңды, жоспарыңды, әлсіз тұсыңды біліп алса, артынша өзіңді де жеңіп…
Жау төнгенде батыл бол,
Дау төнгенде ақыл бол.
Дау төнгенде ақыл бол.
Негізгі мағынасы Жау төнгенде батыл бол, дау төнгенде ақылды бол: әр қатердің өз жауабы бар. Жау келгенде қорғану үшін…
Күнде бір мақал
«Жау, дұшпан туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Жауыңды басындырма ,
Халқыңды ашындырма .
Халқыңды ашындырма .
Негізгі мағынасы Жауыңды басындырма, халқыңды ашындырма деген қос кеңес. Біріншісі — жауға жұмсақтық көрсетпе, оның…
Жауың тышқан болса, арыстан деп қара.
Негізгі мағынасы Жауың тышқандай әлсіз болса да, оны арыстандай күшті деп біл деген сөз. Мақал жауды, қарсыласты…
Жауы үйде, досы түздегі адамның қайғысы ауыр.
Негізгі мағынасы Жауы өз үйінің ішінде, ал досы алыста, түзде жүрген адамның қайғысы ауыр. Сырттағы жауға қарсы тұру…
Жел тұрды десе,
Үйіңе арқан сал.
Жау келді десе,
Қолыңа қылыш, қалқан ал.
Үйіңе арқан сал.
Жау келді десе,
Қолыңа қылыш, қалқан ал.
Негізгі мағынасы Жел тұрды деген хабар келсе, киіз үйдің сыртынан арқан тастап, бекітіп ал; жау келе жатыр десе, қолыңа…
Жеңілген елде желке жоқ.
Негізгі мағынасы Желке — мойынның арт жағы. Жеңілген, бағынған елдің адамдары басын көтере алмайды, желкесі түсіп…
Жол тосқан жолбарысқа қазалы құлан тап болар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал күтпеген қауіптің, қасіреттің кейде тым күшті қарсыласқа ғана емес, жолы түскен кез келген…
Іштен шыққан жау жаман.
Негізгі мағынасы Өз ортаңнан, өз еліңнен, отбасыңнан шыққан жау — сырттағы жаудан әлдеқайда қауіпті. Ол сенің сырыңды…
Кезенген жаудың көзінен сақтан,
сойқанның сөзінен сақтан.
сойқанның сөзінен сақтан.
Негізгі мағынасы Қаруын кезеніп тұрған жаудың көзінен де, бүлік шығаратын сойқан адамның сөзінен де сақтан дейді. Мақал…
Көптен жау құтылмас.
Негізгі мағынасы Көп болып қуса, жау құтылмайды. Мақал ел біріккенде дұшпанның қаша алмайтынын, жеңілетінін айтады…
Көптескен жау қашырады,
Көмектескен қонақ аттандырады.
Көмектескен қонақ аттандырады.
Негізгі мағынасы Көп болып жұмылған жұрт жауды да қашырады, бірігіп көмектескен ағайын қонақты да аттандырады. Мақал…
Көшсең, апаттан құтыласың,
Қашсаң, жаудан құтыласың.
Қашсаң, жаудан құтыласың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның қауіп төнген жерде амалсыз да болса дұрыс шешім қабылдап, өз өмірін сақтай білуді…
Қайта жауған қар жаман,
Қайта шапқан жау жаман.
Қайта шапқан жау жаман.
Негізгі мағынасы Көктемде қар еріп, жер ашылып, мал енді оттай бастағанда қайта жауған қар — малшы үшін үлкен апат: шөп…
Қашқан жауға қатын ер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жаудан қашып бара жатқан адамға әйел де ер болып көрінеді, яғни қорқақ…
Қашпаған жаудың күші бар.
Негізгі мағынасы Шабуылға қарамай қашпай тұрған жаудың артында күш бар: не қолы көп, не қаруы мықты, не тосқауылы, не…
Қуғынмен келген сүргінмен кетеді.
Негізгі мағынасы Қуғынмен келген адам не зат, не билік ұзақ тұрақтамайды деген ой айтылады. Тура мағынасында біреуді…
Қылыш даттанса, ел бұзылады,
Ел даттанса, ат сабылады.
Ел даттанса, ат сабылады.
Негізгі мағынасы Қылышты тат басса, яғни қару күтімсіз, ұмыт қалса, елді қорғайтын күш жоқ, сондықтан ел бұзылады: жау…
Қылыш түбі - ұрыс.
Негізгі мағынасы Қылыш түбі — ұрыс дейді: қылыш суырылған жерде ақыры ұрыс болады. Қаруды қолға алу — шайқасқа…
Қырда қасқыр ұлыса,
Үйдегі иттің бауыры сыздайды.
Үйдегі иттің бауыры сыздайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қырда қасқыр ұлыса, үйдегі ит мазасызданып, бауыры сыздап, ішкі түйсікпен…
Мұзға сүйенбе, жауға сыйынба.
Негізгі мағынасы Мұзға арқа сүйеме — ол ериді не сынады, сені құлатады; жауға сыйынба — ол сені қорғамайды, қиын сәтте…
Мыстан - сиқыршы дұшпан.
Негізгі мағынасы Мыстан — сиқырлы, зұлым дұшпан: ол ашық соғыспайды, айла-шарғымен, жала мен өсекпен, көзге көрінбей…
Өзің қорықпасаң, жау қорқады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: егер адам өзі именбей, жасқанбай алға шықса, қарсы жақтың да сағы сынады…
Өткен-кеткен жауыңды,
Жамылғы алып қума.
Жамылғы алып қума.
Негізгі мағынасы Әлдеқашан өтіп кеткен, ұзап кеткен жаудың соңынан жамылғы алып, алыс сапарға шыққандай қума. Мақал…
Саған дұшпан - маған жау.
Негізгі мағынасы Сенің дұшпаның — менің де жауым: досымның қасы менің де қасым. Мақал шын достық пен одақтың белгісін…
Сары жаудың бәрі жау.
Негізгі мағынасы Нағыз, қас жаудың бәрі жау: одан шыққанның бәрі — сөзі де, сыйы да, күлкісі де — қастықтың бір түрі…
Саяқтың ажалы қасқырдан.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жалғыз жүрген саяқ малға қасқыр жиі шабады, сондықтан оның өлімі көбіне…
Сыр айтқанда досыңды дұшпаным деп ұқ.
Негізгі мағынасы Сырыңды айтқанда досыңды дұшпаныңдай сақтықпен қабылда, яғни жасырын ісіңді, ішкі ойыңды тіпті досыңа…
Тау берігінде қонысың болсын,
Іздеген жау таба алмайды.
Ел берігінде досың болсын,
Аңдыған жау ала алмайды.
Іздеген жау таба алмайды.
Ел берігінде досың болсын,
Аңдыған жау ала алмайды.
Негізгі мағынасы Қонысың таудың бекем, қорғаны мықты тұсында болса, сені іздеген жау таба алмайды. Сол сияқты досың…
Таудың жолына түспе,
Жаудың қолына түспе.
Жаудың қолына түспе.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды қауіптен, қатерлі істен сақтандырады. Тура мағынада таудың жолы — қиын, бұралаң…
Таяқты жауға темір қалқан дайында .
Негізгі мағынасы Жау қолына таяқ ұстап келсе де, оған қарсы темір қалқан дайындап қой. Мақал қарсыластың қаруы әлсіз…
Тәуекел ел сақтар.
Негізгі мағынасы Тәуекел елді сақтайды. Мақал қиын сәтте халықты, ауылды, отбасын құтқаратын нәрсе батыл шешім мен…
Тынбаған дау жаман,
Қайта шапқан жау жаман.
Қайта шапқан жау жаман.
Негізгі мағынасы Бітпей, тоқтамай созыла берген дау да, бір рет шауып кетіп, қайта оралып шапқан жау да — ең жаман…
Үйреніскен жау атыспаққа жақсы.
Негізгі мағынасы Бұрыннан бір-бірін білетін, талай рет беттескен жаумен соғысу оңай: оның мінезі, айласы, қаруы таныс…
Хан көп болса, жау көп.
Негізгі мағынасы Хан көп болса, жау да көп дейді мақал. Бір елде бірнеше билеуші болса, әрқайсысы өз билігін көздеп…