Мыстан - сиқыршы дұшпан.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал жау мен қастықтың анық та жасырын түрі болатынын ескертеді. Тура мағынада «мыстан», «сиқыршы» — адамның көзге көрінбейтін, алдамшы, қауіпті күш иесі сияқты бейнелер. Астарлы мағынада мақал дұшпан ашық келмей, айламен, арбаумен, жалған сөзбен зиян тигізуі мүмкін екенін білдіреді. Сондықтан жауға сенбеу, сақ болу, алдамшы әрекетті аңғару керек деген ой айтылады.
Образдар мен теңеулер
«Мыстан» мен «сиқыршы» — халық танымындағы тылсым, қулыққа толы, зиян келтіруі мүмкін бейнелер. Бұл образдар дұшпанның сипатын күшейтіп көрсетеді: ол жай қарсылас емес, іштен бұзатын, жасырын әрекет ететін қауіпті күш ретінде танылады. Мұнда халықтың қорқыныш арқылы сақтандыру, жаудың айласын ерте тану сияқты өмірлік тәжірибесі көрінеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал алдамшы адамға, сырттай жылы сөйлеп, іштей зиян ойлайтын кісіге қатысты айтылады. Мысалы, жұмыс орнында бір адам сізді мақтап, артынан сөзіңізді бұрмалап басшыға жеткізсе, жұрт оны осы мақалмен сипаттауы мүмкін. Бұл мақал адамды аңғалдықтан сақтандырады, біреудің сөзіне бірден сене бермеуге үйретеді.