Адам туралы — 6-бет 4641
Сұрыптау:
Ақ айналар, қара байланар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ақ нәрсе қарайып, қара нәрсе бір жерге байланатындай күйге түседі. Астарлы…
Ақбөкен көп жортпа,
Алдыңда қазулы ор бар.
Алдыңда қазулы ор бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды орынсыз асығыстықтан, шектен тыс еркінсуден сақтандырады. Ақбөкеннің көп жорта беруі…
Ақ дегені - алғыс,
Қара дегені - қарғыс.
Қара дегені - қарғыс.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: біреудің «ақ» деген сөзі де, «қара» деген сөзі де жұртқа өтімді, яғни оның…
Ақ жүрек адам азбас.
Негізгі мағынасы Жүрегі таза, ниеті ақ адам азбайды: бұзылмайды да, құрып кетпейді де. Ол қиын жағдайға тап болса да…
Ақ иіліп сынбас.
Негізгі мағынасы Ақ, яғни жақсы ниет, адалдық, ізгілік иесін жеңіл-желпі соққы да, қысым да морт сындырмайды. Бұл мақал…
Күнде бір мақал
«Адам туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Ақиқат ағын суды да тоқтатады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шындықтың күші өте зор екенін білдіреді. Тура мағынасында ағып жатқан суды тоқтату қиын, ал…
Ақиқаттың есебі айнымайды.
Негізгі мағынасы Ақиқаттың есебі айнымайды деген мақал шындықтың түбі өзгермейді, ақиқат ақыры бәрібір жеңіске жетеді…
Ақ ит, қара ит, бәрі бір ит.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ақ ит те, қара ит те сыртқы түсі бөлек болғанымен, екеуі де бірдей ит…
Ақкөңіл адамға біреудің сырқаты батады.
Негізгі мағынасы Ақкөңіл, мейірімді адамға өзгенің ауруы да өз ауруындай батады, жүрегін сыздатады. Мұндай кісі…
Аққа зауал жоқ.
Негізгі мағынасы Аққа зауал жоқ деген сөз – ақиқат пен адал істің түбі жоғалмайтынын, әділдік ақыры жеңетінін…
Аққа қара жұқпайды.
Негізгі мағынасы «Аққа қара жұқпайды» деген мақалдың тура мағынасы — ақ түсті нәрсенің бетіне қара дақ бірден сіңбей…
Аққа құлып жоқ.
Негізгі мағынасы «Аққа құлып жоқ» деген мақалдың тура мағынасы — ақ, таза нәрсені ешқандай құлыппен жауып ұстай…
Аққа құрмет - елдің салты,
Еліне құрмет - ердің даңқы.
Еліне құрмет - ердің даңқы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ақ түсті, яғни таза, қасиетті нәрсені құрметтеу ел ішінде қалыптасқан…
Ақ қалпақты көрінсе,
Ата-екем менің демеймін бе?
Ақ жаулықты көрінсе,
Ене-екем менің демеймін бе?
Ата-екем менің демеймін бе?
Ақ жаулықты көрінсе,
Ене-екем менің демеймін бе?
Негізгі мағынасы Келін түскен жұртына тек ата-енесіне ғана емес, ауылдың барлық үлкеніне құрмет көрсетеді. Мақал…
Аққудың қасында жапалақ жараспас.
Негізгі мағынасы Аққудың қасында жапалақ жараспас деген мақал сыртқы түрі, мінезі, ортасы мен деңгейі үйлеспейтін…
Аққу жүзсе су сұлу.
Негізгі мағынасы Аққу жүрген жердің көркі артады деген ой айтылады. Тура мағынасында аққу су бетімен жүзіп өткенде…
Аққу құсқа оқ тисе,
Қанатын суға тигізбес.
Айтулы ерге оқ тисе,
Қиналғанын білдірмес.
Қанатын суға тигізбес.
Айтулы ерге оқ тисе,
Қиналғанын білдірмес.
Негізгі мағынасы Аққуға оқ тигенде де ол қанатын суға салып сүйретпейді, сымбатын сақтайды деп айтылады. Айтулы ер де…
Аққу құсқа оқ тисе,
Қашатын суға тигізбес.
Ақсүйекке оқ тисе,
Көршісіне білдірмес.
Қашатын суға тигізбес.
Ақсүйекке оқ тисе,
Көршісіне білдірмес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның абыройы мен ел ішіндегі беделі туралы айтады. Аққу су құсына жатса да, жараланса…
Аққу - құстың төресі,
Жалғыз жатып оттамас,
Қас жақсының белгісі,
Қара сөзді жоқтамас.
Жалғыз жатып оттамас,
Қас жақсының белгісі,
Қара сөзді жоқтамас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адамның, асыл мінезді жанның сипатын айтады. Аққу қалай құстардың ішінде көрікті…
Ақпа құлаққа айтсаң, ағып кетеді,
Құйма құлаққа айтсаң, құйып алады.
Құйма құлаққа айтсаң, құйып алады.
Негізгі мағынасы Ақпа құлаққа айтқан сөз судай ағып кетеді, құйма құлаққа айтқан сөз ыдысқа құйылғандай сақталады…
Ақ пейілдің
аты озып, тоны тозбайды.
аты озып, тоны тозбайды.
Негізгі мағынасы Ақ пейіл адам әрдайым ел алдында сыйлы болып, ісі де, жолы да алға басады деген ой айтылады. Мақалдың…
Ақ пен қараны шындық айырады.
Негізгі мағынасы Ақ пен қараны шындық айырады дегені — дұрыс пен бұрысты, адал мен арамды, ақиқат пен жалғанды тек…
Ақ пен қызыл арасында.
Негізгі мағынасы Мәтел таң сәріні, күн шығар алдындағы қысқа сәтті білдіреді: аспанның шығыс жағы алдымен ағарады…
Ақсақ ат алтынмен тағаласаң да ақсайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: аяғы ақсақ атқа қанша қымбат, асыл тағасыз да, ол бәрібір ақсаңдап жүреді…
Ақсақ ит айға қарап үреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ақсақ ит айға қарап үреді, яғни қолынан келмейтін нәрсеге үміттеніп, босқа…
Ақсақ ит сау иттен сауға сұрайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ақсақ ит сау иттен «сау», яғни жәрдем, көмек сұрайды. Астарлы мағынасы…
Ақсақ көп жүреді,
Соқыр көп көреді.
Соқыр көп көреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бір қарағанда қисынсыз көрінеді: ақсақ адам көп жүре алмайды, ал соқыр адам…
Ақсақ қой ауыл қасында,
не құдық басында.
не құдық басында.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ақсақ қой жүре алмай, ауылдан ұзай алмайды, не құдықтың маңынан көп…
Ақсақ қой жатып семіреді.
Негізгі мағынасы Ақсақ қой жатып семіреді деген мақал сырттай қарағанда аяқ баса алмайтын қойдың көп қозғалмай, жатып…
Ақсақ қой түстен кейін маңырайды.
Негізгі мағынасы Ақсақ қой түстен кейін маңырайды деген мақалдың тура мағынасы — аяғы ақсаңдаған қой күннің екінші…
Ақсақ малдың ақырын бақ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ақсаңдаған малды қатты жүргізбей, жайлап бағып-қағу керек деген сөз…
Ақсақ түйенің аузына,
Жел айдаған қаңбақ түсер.
Жел айдаған қаңбақ түсер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жүре алмай қалған ақсақ түйенің аузына жел айдаған қаңбақ келіп түседі…
Ақсақтың ақырын бақ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал біреудің осал тұсын, кемшілігін не әлсіздігін басына салмай, оны ұқыппен, сақтықпен бақыла…
Ақсақтың аяғы жетпесе де, таяғы жетеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ақсақ адам өзі жүріп бір жерге жете алмаса да, қолындағы таяғымен тіреліп…
Ақсаң, селдей бол,
Ессең, желдей бол.
Ессең, желдей бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға істі жартылай емес, бар күш-жігерімен істеуді үйретеді. «Ақсаң» дегені — қимылдасаң…
Ақ сауыттың жағасы бар да, жеңі жоқ
Қас жақсының ашуы бар да, кегі жоқ.
Қас жақсының ашуы бар да, кегі жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адамның да ашуланатынын, бірақ оның іште өш сақтамайтынын білдіреді. Тура мағынасында…
Ақ сәлделі қожадан
Ақ жаулықты қатын артық.
Ақ жаулықты қатын артық.
Негізгі мағынасы Ақ сәлде орап, діндар болып көрінген қожадан ақ жаулық тартқан қарапайым әйел артық дейді мақал. Ақ…
Ақ сөз ащы болады.
Негізгі мағынасы Ақ, яғни шын және тура айтылған сөз кейде тыңдаған адамға ауыр тиюі мүмкін. Себебі шындық көбіне…
Ақсұңқардың баласы алдына қоймай ас жемес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы тәрбиелі, текті, намысты адамның бала кезінен-ақ өз ұстанымы болатынын білдіреді. Тура…
Ақсұңңар «ұшармын» деп мақтанба,
Алдыңда құрулы тор бар.
Арғымақ «жүйрікпін» деп мақтанба,
Алдыңда қазулы ор бар.
Алдыңда құрулы тор бар.
Арғымақ «жүйрікпін» деп мақтанба,
Алдыңда қазулы ор бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды артық мақтаннан, өз күшіне тым сенуден сақтандырады. Қанша жүйрік, қанша мықты болсаң…