Сақтық туралы — 18-бет 837
Сұрыптау:
Сауын саусаң, бие сау,
Боз қырау түспей суалмас.
Боз қырау түспей суалмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал еңбектің уақытында, ыңғайымен істелуін ескертеді. «Сауын саусаң, бие сау» дегені — малды…
Сауысқан бір шоқып, қырық қаранады.
Негізгі мағынасы Сауысқан бір рет шоқып алған соң, қайта-қайта жан-жағына қарап, сақтанып тұрады. Мақалдың тура…
Сауысқаннан сақ, жұмыртқадан ақ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды үнемі сақ болуға, алдап-арбаудан, күмәнді істен, ұсақ болса да зиян келтіретін…
Сауысқан сақтығынан өлмейді,
Сұқтығынан өледі.
Сұқтығынан өледі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сақтық пен ашкөздіктің айырмасын көрсетеді. Сауысқанның аман жүруі — оның секемшіл, сақ…
Саяқтың ажалы қасқырдан.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жалғыз жүрген саяқ малға қасқыр жиі шабады, сондықтан оның өлімі көбіне…
Күнде бір мақал
«Сақтық туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Сәтін салған ауруға не болса сол ем.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ауруға қандай ем тап келсе, соны пайдалану. Астарлы мағынасы — қолайлы…
Сезікті секіреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: бір нәрседен секем алған, күмәнданған адам шошып, жалт етеді. Астарлы…
Семіз қозы пышаққа сұранып тұрады.
Негізгі мағынасы «Семіз қозы пышаққа сұранып тұрады» деген мақалдың тура мағынасы — семірген қозы сойылуға дайын…
Семсер астында серт жүрмейді.
Негізгі мағынасы «Семсер астында серт жүрмейді» деген мақалдың тура мағынасы — қылыштың, яғни қатер мен зорлықтың…
Сенен қорыққаннан сен де қорық.
Негізгі мағынасы «Сенен қорыққаннан сен де қорық» деген мақалдың тура мағынасы — өзіңнен именіп, сескеніп жүрген…
Сен тимесең, мен тимейін бадырақ көз.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бір адам екіншіге тиіспесе, мен де оған тиіспеймін деген сөз. Астарлы…
Сиыр алсаң, танып ал,
Танымасаң, тарғыл ал.
Танымасаң, тарғыл ал.
Негізгі мағынасы Бұл мақал мал алуда асығыс шешім қабылдама, алдымен жақсылап танып, тексер дегенді білдіреді. Тура…
Соқырдан қарауыл қойсаң,
Жұртыңды жауға алдырар.
Наданнан қарауыл қойсаң,
Еліңді дауға қалдырар.
Жұртыңды жауға алдырар.
Наданнан қарауыл қойсаң,
Еліңді дауға қалдырар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: егер күзетшіге көзі көрмейтін соқыр адамды немесе білімсіз наданды қойсаң…
Соқырдың қожасы құлағы,
Ақсақтың аяғы - таяғы.
Ақсақтың аяғы - таяғы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал мүгедектігі не әлсіздігі бар адамның тіршілікте сүйенетін, ең қажет тірегі болатынын…
Соқырдың қолына түспе,
Саңыраудың астына түспе.
Саңыраудың астына түспе.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көзінде кемістігі бар адамның қолына түсуге де, құлағы естімейтін адамның…
Соқыр көбелекке тең.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір істің, құбылыстың не адамның көзсіз, ойланбай әрекет ететінін білдіреді. Тура…
Соқыр көзіне сенбейді, қолымен көреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның бір нәрсеге тек есту арқылы емес, өз тәжірибесімен, нақты дәлелімен көз жеткізетінін…
Соңынан келген қонақ сүйек мүжиді.
Негізгі мағынасы «Соңынан келген қонақ сүйек мүжиді» деген мақал қонақты құрметтеуде де, өмірдегі мүмкіндік пен…
Соры бар жігітке сортаң жер жолығар,
Айналасы ойпаң жер жолығар.
Айналасы ойпаң жер жолығар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тағдырдың кейде адамға қолайсыз жағдайды көптеп жолықтыратынын білдіреді. Тура мағынасында…
Сөзден қорықпаған сойылдан қорықпас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сөзге шыдамды, уәжге берік, мінезі қайсар болса, сыртқы қысымнан да сескенбейтінін…
Сөз салысқан - дауға ортақ,
Ат салысқан - жауға ортақ.
Ат салысқан - жауға ортақ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: бір іске сөз қосып, айтысқа араласқан адам даудың ортасына түседі; ал атқа…
Сөз шынға, пышақ қынға тоқтайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — сөз де, пышақ та белгілі бір жерге барып тоқтайды деген ой. Астарлы…
Суға кеткен тал қармайды.
Негізгі мағынасы Суға батып бара жатқан адам жағадағы талдың бұтағына, қолына ілінген кез келген нәрсеге жармасады. Тал…
Судағы балықты иеленбе,
Ол әлі сенікі емес.
Ол әлі сенікі емес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір нәрсе қолға түспей тұрып, оған ерте масаттанбау керегін ескертеді. Тура мағынасында суда…
Судың да сұрауы бар.
Негізгі мағынасы «Судың да сұрауы бар» деген мақал әр нәрсенің өтеуі, есебі болатынын білдіреді. Тура мағынасында су…
Судың жолын құм бөгер,
Ердің жолын сұм бөгер.
Ердің жолын сұм бөгер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: судың ағысын құм тоқтата алады, ал ер адамның жолын сұм, яғни арам ниетті…
Сумен ойнама - батарсың,
Отпен ойнама- күйерсің.
Отпен ойнама- күйерсің.
Негізгі мағынасы Сумен ойнасаң батасың, отпен ойнасаң күйесің — бұл баланың бәріне таныс қарапайым тыйым. Бірақ мақалда…
Су тиген өрттей сөнді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір істің тез тарағанымен, оның да жылдам басылатынын меңзейді. Тура мағынада су тисе, өрт…
Сүмбіледе су суыр,
Таразыда таң суыр.
Таразыда таң суыр.
Негізгі мағынасы Сүмбіле айында, жаздың соңы мен күздің басында, өзен мен көлдің суы суи бастайды; Таразы айында…
Сұм ілем деп жүріп, ілініп кетеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — біреуге қақпан құрып, зиян келтірмек болған адам ақырында өзі сол…
Сұм сипап отырып шымшиды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — залым, қулыққа жақын адам ашық күш қолданбай-ақ, жаймен, білдіртпей зиян…
Сұрап алған аурудың емі табылмас.
Негізгі мағынасы Сұрап алған аурудың емі табылмас дегені — өз еркімен, саналы түрде сұрап алған, өзіне өзі жүктеп алған…
Сылбырдың аты шылбырына сүрінер.
Негізгі мағынасы Сылбыр, салғырт адам өз ісіне ұқыпсыз болады, сондықтан бөгет пен қиындықты сырттан емес, көбіне өз…
Сылдырсыз аққан судан без.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырт көзге тыныш, дыбыссыз көрінген нәрсенің бәрі қауіпсіз дегенді білдірмейтінін ескертеді…
Сынамаған алдырар,
Ойламаған ұтқызар.
Ойламаған ұтқызар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның кез келген іске немқұрайлы қарамауы керегін айтады. Бір істі алдын ала сынап…
Сынықтан өзге аурудың бәрі жұғады.
Негізгі мағынасы Сынықтан өзге аурудың бәрі жұғады деген мақалдың тура мағынасы — адамға жұқпалы дерттер оңай тарайды…
Сыр айтқанда досыңды дұшпаным деп ұқ.
Негізгі мағынасы Сырыңды айтқанда досыңды дұшпаныңдай сақтықпен қабылда, яғни жасырын ісіңді, ішкі ойыңды тіпті досыңа…
Сырдың суы сирағынан келмейді.
Негізгі мағынасы «Сырдың суы сирағынан келмейді» деген мақал тура мағынасында Сыр өзенінің суы адамның сирағынан, яғни…
Сырын білмеген аттың сыртынан жүрме.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: мінезін, жүрісін, жарамдылығын білмеген атты сырттай ғана бағалап, соңынан…
Тазыдан қашқан түлкі қақпанға тап болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: тазы иттен қашқан түлкі тығылар жер іздеп жүріп, қақпанға түсіп қалуы…