Ел туралы — 6-бет 441
Сұрыптау:
Жаңбырлы болса - жердің ырысы,
Жақсы туса - елдің ырысы.
Жақсы туса - елдің ырысы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жаңбыр жауса, жер нәр алып, ылғалға қанығып, егін көктейді; ал жақсы адам…
Жар басына үй тікпе,
Жар құласа үй кетер.
Ала болса ағайын,
Рулы елден күй кетер.
Жар құласа үй кетер.
Ала болса ағайын,
Рулы елден күй кетер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жардың, яғни опырылғыш қияның басына үй тіксең, ол құлағанда үй де бірге…
Жар құласа, жайын өледі.
Негізгі мағынасы «Жар құласа, жайын өледі» мақалы сырттай қарағанда табиғат құбылысын суреттегендей көрінеді, бірақ…
Жарылғанды жау алар,
Бөлінгенді бөрі жер.
Бөлінгенді бөрі жер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жарылған, яғни бөлініп кеткен нәрсені жау оп-оңай иемденеді, ал бөлінген…
Жат елдің қаршығасынан
Өз еліңнің қарғасы артық.
Өз еліңнің қарғасы артық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жат жұрттағы асыл құс — қаршыға да көрінгенімен, өз еліңдегі қарапайым…
Күнде бір мақал
«Ел туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Жауды көрсе, ердің жүзі қызарар ,
Жауға кірсе, жердің жүзі қызарар.
Жауға кірсе, жердің жүзі қызарар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер жігіттің намысы мен жауапкершілігін суреттейді. Тура мағынасында, жауды көргенде ердің…
Жаудың үлкені - елдің жауы,
Даудың үлкені - жердің дауы.
Даудың үлкені - жердің дауы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жау ішіндегі ең қауіптісі — жеке адамға емес, бүкіл елге төнетін жау; дау…
Жауынменен жер көгереді,
Батаменен ел көгереді.
Батаменен ел көгереді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жер жауын-шашыннан нәр алып, көктеп өседі. Астарлы мағынасы: елдің де…
Жауыңды басындырма ,
Халқыңды ашындырма .
Халқыңды ашындырма .
Негізгі мағынасы Бұл мақал елдің намысы мен қауіпсіздігін сақтауды үйретеді. Тура мағынасында: жау күшейіп, бас көтеріп…
Жебір түйе жабуын жер,
Жебір жігіт ауылын жер.
Жебір жігіт ауылын жер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам бойындағы ашкөздік пен пейілсіздікті сынайды. Тура мағынада жебір түйе өз жабуын да…
Жеңілген елде желке жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы жоққа тән, ал астарлы мағынасы өте терең. «Жеңілген ел» дегені — жауға…
Жер _ ана, ел - бала.
Негізгі мағынасы «Жер – ана, ел – бала» деген мақал туған жерді анаға теңеп, халықты оның перзенті ретінде көрсетеді…
Жер бастырығы - тау,
Ел бастырығы - бек.
Ел бастырығы - бек.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жерге салмақ түсіріп, оны ұстап тұрған — тау, ал елге тірек, сүйеніш…
Жер берігінде қосың болсын,
Ел берігінде досың болсын.
Ел берігінде досың болсын.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жердің берік, шұрайлы, жайлы тұсында қоныс те, елдің берік, ынтымақты…
Жер дауы мен жесір дауы бітпейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ел ішіндегі ең ауыр даулардың бірі — жерге талас пен жесірге қатысты дау ешқашан жеңіл…
Жерінен ауғанға жеті жыл қоныс жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: өз жерінен, ата қонысынан айырылған адамға тұрақтап, орнығып кету оңай…
Жерін қорлаған жерленбей қалады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — өз жерін, елін, атамекенін қорлап, қадірлемеген адам ақырында қадірсіз…
Жеріңнен аусаң, жақсы атыңды қалдыр.
Негізгі мағынасы Бұл мақал туған жерден жырақ кетсең де, өзіңнің жақсы ісіңмен, адал мінезіңмен ел есінде қал деген ой…
Жерсіз ел тұл,
Елсіз жер тұл.
Елсіз жер тұл.
Негізгі мағынасы Жерсіз елдің де, елсіз жердің де құны жоқ деген ой айтылады. Мұнда «жер» — тек топырақ емес, ата…
Жер тағдыры - ел тағдыры.
Негізгі мағынасы «Жер тағдыры — ел тағдыры» деген мақалдың тура мағынасы — жердің жай-күйі қандай болса, елдің де…
Жер таусыз, ел хансыз болмас.
Негізгі мағынасы «Жер таусыз, ел хансыз болмас» деген мақалдың тура мағынасы — әр жердің, әр елдің өз иесі, өз…
Жер тойынбай ел тойынбайды.
Негізгі мағынасы «Жер тойынбай ел тойынбайды» деген мақалдың тура мағынасы — жерге дұрыс күтім жасалмай, одан мол өнім…
Жер төбесіз, ел төресіз болмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша жердің де төбесі, шегі, биігі болады деген ұғым жатыр. Астарлы…
Жер шайқалса, төбеге қатер,
Ел шайқалса, төреге қатер.
Ел шайқалса, төреге қатер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жер сілкінсе немесе шайқалса, үйдің ең жоғары бөлігі — төбе қауіпті…
Жер шежіресі - ел шежіресі.
Негізгі мағынасы «Жер шежіресі – ел шежіресі» деген мақал туған жердің тарихы сол жерде өмір сүрген халықтың тағдырын…
Жеті атасын білген ұл,
Жеті елдің қамын жер.
Жеті елдің қамын жер.
Негізгі мағынасы Жеті атасын білетін ұл — өз тегін, шыққан тамырын, ата-бабасының жолын ұмытпаған азамат. Мұндай адам…
Жеткіншектен айырылған,
Жер таянбай тұрмайды.
Жер таянбай тұрмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жас өскін, жеткіншек үзілсе, жердің өзі де таянышсыз қалғандай болады…
Жігіттің күйін сұрама,
Жұрттан сауын сауған соң.
Малдың күйін сұрама,
Қонысынан ауған соң.
Жұрттан сауын сауған соң.
Малдың күйін сұрама,
Қонысынан ауған соң.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ел-жұртынан, қонысынан айырылған адамның да, малынан ажыраған шаруаның да хәлі ауыр…
Жоқшысы жоқ ел жетім.
Негізгі мағынасы «Жоқшысы жоқ ел жетім» деген мақал елдің сөзін сөйлейтін, мұңын мұңдайтын, қамын ойлайтын адамы…
Жолбарыстың артында тері,
Батырдың артында елі қалады.
Батырдың артында елі қалады.
Негізгі мағынасы Жолбарыс өлсе, артында оның терісі қалады; ал батыр елін қорғап, халық жадында аты мен ісі қалады…
Жол жолға жалғасады,
Ел елге жалғасады.
Ел елге жалғасады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бір жол екінші жолмен жалғасып, адамды алысқа бастап барады; бір ел де…
Жусансыз жерді от деме,
Көжесіз елді тоқ деме.
Көжесіз елді тоқ деме.
Негізгі мағынасы Бұл мақал туған жердің, елдің өзіне тән белгісі мен ырысы болмай, сырттай ғана толық көрінген нәрсені…
Жұрт жұтаса - жұтық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ел-жұрт ауыр қиыншылыққа, жұтқа ұшыраса, жеке адамның да жағдайы…
Жұртымның жұртында қалайын.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның туған еліне, өз жұртына адал болып, сол ортада өмір сүргісі келетінін білдіреді…
Жылқылы елде жау көп,
Жатақ елде дау көп.
Жатақ елде дау көп.
Негізгі мағынасы Бұл мақал елдің тұрмыс-тіршілігіне қарай қауіп пен қайшылықтың да әрқалай болатынын білдіреді. Тура…
Жылқының басы мың қаладан қайтады.
Негізгі мағынасы Жылқының басы мың қаладан қайтады деген мақал адамды туған жері мен үйренген ортасынан жырақтатсаң да…
Ит арық болса - ауылдың намысы.
Негізгі мағынасы Ит арық болса, ол бір ғана үйдің емес, тұтас ауылдың жай-күйін танытады. Мақалдың тура мағынасы — ауыл…
Иті семіз, малы арық - жер азғаны,
Ынтымағы болмаса - ел азғаны.
Ынтымағы болмаса - ел азғаны.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: иттің семіз, ал малдың арық болуы — жердің тозғанын, шөбінің шүйгін…
Ит - тойған жеріне,
Ер жігіт - туған жеріне.
Ер жігіт - туған жеріне.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның табиғаты мен ер жігіттің елге, жерге деген сүйіспеншілігін салыстырады. Ит тойған…
Ит ұяласын аңсайды.
Негізгі мағынасы Ит ұяласын аңсайды деген мақалдың тура мағынасы — ит өзімен бірге өскен, бірге жүрген тобын, үйренген…