Қыдырып жеген жамбастан,
Шақырып берген жауырын артық.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — қонаққа немесе дәм татуға арнап шақырып берген қарапайым жауырын, өз бетіңше қыдырып жүріп жеген ең жақсы жамбас еттен де артық деген сөз. Астарлы мағынасы — берекелі ас, сыйлы шақыру, ықылас пен ниеттің қадірі тағамның көлемінен де жоғары. Яғни, адамның дастарқанының сәні тек еттің мүшесінде емес, оны ықыласпен ұсынған көңілде.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жамбас» — еттің ең кәделі, дәмді мүшесі, молшылық пен таңдаулы үлесті білдіреді. Ал «жауырын» — онша бағалы көрінбейтін қарапайым мүше сияқты көрінгенімен, шақырып бергенде ол сый-құрметтің, ниеттің белгісіне айналады. Сөйтіп, мақал астың қадірін емес, асқа шақырған адамның пейілін жоғары қояды.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл сөзді қонақжайлықты, сыйластықты бағалағанда қолдануға болады. Мысалы, біреу досының шағын үйіне арнайы шақырса, ол жерде қымбат тағам болмаса да, көңілдің кеңдігі бәрінен маңызды. Өйткені адал ниетпен ұсынылған қарапайым ас кейде дайын мейрамханалық дастарқаннан да қымбат сезіледі.
Shaqyryp bergen jaýyryn artyq.