Құдай туралы 155
Құдай туралы мақал-мәтелдер иман, тәубе, шүкір мен тағдыр жайлы халық даналығын жинақтайды.
155
Мақал-мәтел
50.2K
Қаралым
323
Орташа
Сұрыптау:
Адалды Құдай табады,
Момынды қайыр табады.
Момынды қайыр табады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: адал адамды Құдай жарылқайды, момын, кішіпейіл адамға да қайыр-береке жолы…
Тамақ - байдан , ажал - Алладан .
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адамның тамағы, несібесі байдан, яғни дәулетті, жағдайлы кісіден келеді…
Тәубесі жоқтың көңілі арам.
Негізгі мағынасы «Тәубесі жоқтың көңілі арам» деген мақал адамның ішкі дүниесіне, ниетіне қатысты айтылған. Тәубе…
«Біссімілламен» кескен бармақ ауырмас.
Негізгі мағынасы «Біссімілламен» кескен бармақ ауырмас» деген сөз істі Алланың атымен, ниетті таза ұстап, ықыласпен…
Берейін десе , Құдайда қазына көп .
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: Құдайдың қазынасы көп, яғни Оның беретін ырысы мен несібесі шексіз…
Құдайдың бергенін шайтан қызғанады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға Құдай берген несібе, бақ, ырыс немесе жақсы мүмкіндік кейде қызғаныш пен күншілдікке…
Құдай азды-көпті берсе де,
Нығметіне тәубе қыл.
Нығметіне тәубе қыл.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға берілген несібе аз болса да, көп болса да, оған шүкір етіп, разылық таныту керегін…
Тәубеден соң күнә жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның қателесіп, теріс жолға түсіп қойғанымен, шын жүректен өкініп, тәубесіне келсе, ол…
Шүкіршілік қылғанның ырысы артық.
Негізгі мағынасы Шүкіршілік қылған адамның ырысы молаяды деген сөз. Яғни барға қанағат етіп, алған несібесіне разы…
Алла - жалғыз , аты - тоқсан тоғыз .
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — Алла біреу, бірақ Оның тоқсан тоғыз көркем есімі бар деген сенім. Астарлы…
Аш адам Құдайын ұмытады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — аш жүрген адам қарнының қамын ойлап, басқа нәрсені естен шығарады…
Талап - адамнан , дем - су - Алладан .
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам еңбегі мен Құдайдың жәрдемі қатар керек екенін білдіреді. Талап, ізденіс, әрекет…
Білімді ұстаз бермеген , білікті Құдай береді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адамға білімді ұстаз бермесе де, білікті, дарынды ететін қасиетті…
Күнәсін мойындағанды Құдай да кешіреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның өз қатесін жасырмай, ашық мойындауы үлкен ізгілік екенін білдіреді. Тура мағынада…
Тілегі хақтың ісі хақ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: егер адамның тілегі, ниеті ақ, таза болса, оның ісі де дұрыс болады…
Ұранға сенбе, Құранға сен.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның жалған айқайға, бос сөзге, сыртқы ұранға ермеу керек екенін ескертеді. «Ұран»…
Құдай бергеннің тоқтысын Қыдыр бағады.
Негізгі мағынасы Құдай бергеннің тоқтысын Қыдыр бағады деген мақалдың тура мағынасы — Алла несібе еткен малдың…
Жалғыздың жағы бір Құдай.
Негізгі мағынасы «Жалғыздың жағы бір Құдай» деген мақал адамның жалғыз қалғанда, өз күші жетпей қиналғанда, ең соңғы…
Құдайға сенемін деп жолыңнан қалма.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды сенім мен әрекетті қатар ұстауға шақырады. Тура мағынасы — Құдайға сену жақсы, бірақ…
Алланың өзі де рас , сөзі де рас .
Негізгі мағынасы Алланың бар екені де, Оның сөзі мен әмірі де ақиқат деген ой айтылады. Бұл сөз адамды күмәннан арылып…
Жаратқанның назары
Не жақсыға , не жалғызға түседі .
Не жақсыға , не жалғызға түседі .
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — Жаратушының назары біреудің жақсы ісіне немесе жалғыздың, қорғансыздың…
Көп Құдайдан бір жасы кіші.
Негізгі мағынасы «Көп Құдайдан бір жасы кіші» деген мақал адам баласының шектеулі, әлсіз екенін, ал құдірет иесі –…
Құдайдан қорықпаған,
Адамнан ұялмас.
Адамнан ұялмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — Құдайдан қорықпайтын, яғни иман мен арды ойламайтын адам, адам баласынан…
Құдайдан безгенді шайтан сүйеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, Құдайға, яғни иман мен ізгілікке қарсы шыққан адамды шайтан өзіне…
Тәңір жолы - ақ жүрек .
Негізгі мағынасы Тәңір жолы – ақ жүрек деген сөз адамның ең дұрыс жолы адалдық, тазалық, ниетінің пәктігі екенін…
Иманды адам айт күні өледі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал иманды, ар-ожданды адам үшін айт күнінің орны бөлек екенін білдіреді. Тура мағынасында ол…
Емшекті ана береді ,
Несібені Алла береді.
Несібені Алла береді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ананың балаға ең алғашқы қорегін, яғни сүтін беретінін айтады. Ал адамның өмірдегі ырысы…
Құдаңа бола Құдайыңнан айырылма.
Негізгі мағынасы Бұл мақал туыстық, құдандалық немесе адаммен арадағы сыйластық үшін өз ар-ожданынан, сенімінен, дұрыс…
Басқа салса Алла,
Не көрмейді пенде.
Не көрмейді пенде.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның басына түскен ауыртпалықты, сынақ пен қиындықты сабырмен көтеру керегін білдіреді…
Алланың бір аты - шындық .
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — шындықты айту, ақиқатқа жүгіну Алланың қасиетті сипатына жақын, ең биік…
Бекерден Тәңірім безер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы жоққа жуық, ал астарлы мәні өте терең: Тәңірі адамды бекерден-бекер сыртқа…
Періштенің айтқаны мен ойлағаны болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — періште не айтса, не ойласа, соның бәрі орындалады деген сенімге…
Өтірікші - Құдайдың дұшпаны.
Негізгі мағынасы «Өтірікші - Құдайдың дұшпаны» деген мақал өтіріктің ең ауыр мінез екенін ескертеді. Тура мағынада бұл…
Десе де Құдай құрасын,
Еңбек етіп тұрасың.
Еңбек етіп тұрасың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның тілегі мен еңбегінің қатар жүруі керегін аңғартады. Тек «Құдай құрасын» деп тілек…
Көңілі марқайған тәубесінен жаңылады.
Негізгі мағынасы «Көңілі марқайған тәубесінен жаңылады» деген мақал адамға тұрмыс жеңілдеп, бағы жанғанда, бұрынғы қиын…
Ең көп оқылған
Жыртық үйдің де құдайы бар.
Негізгі мағынасы Жыртық үйдің де құдайы бар деген мақалдың тура мағынасы — кедей, жұпыны, тозған үйдің де иесі…
Тамыры берген түйеден ,
Тәңір берген тоқты артық.
Тәңір берген тоқты артық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: біреуден сыйға не мұраға келген үлкен мал болғанмен, Алланың нәсіп еткен…
Ораза, намаз - тоқтықта,
Иман кетер жоқтықта.
Иман кетер жоқтықта.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам баласының дінге беріктігі, сабыры мен иманы қиындықта сыналатынын білдіреді. Тура…
Адамның басы - Алланың добы .
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның тағдыры өз қолында ғана емес, Жаратушының құзырында екенін білдіреді. Тура…
Аққа Құдай жақ.
Негізгі мағынасы «Аққа Құдай жақ» деген мақалдың тура мағынасы — ақ, яғни таза нәрсеге Құдайдың жәрдемі мен қолдауы…
«Құдай туралы» мақал-мәтелдер — қазақтың иман, тәубе, шүкір, нәсіп пен тағдыр жөніндегі танымын қысқа да нұсқа сөзбен жеткізетін рухани мұра. Мұндай нақылдар адамды жақсылыққа жетелеп, жүрекке сабыр ұялатады, қиын сәтте үміт пен демеу береді.
Бұл санаттағы мақалдар Жаратқанға сенім, адал еңбек, ниет тазалығы, қолдағыға қанағат секілді құндылықтарды дәріптейді. Күнделікті өмірде олар бата-тілекте, тәлім-тәрбиеде, әңгіме арасында жиі қолданылып, ойды ұқыпты түйіндеуге және сөздің салмағын арттыруға көмектеседі.
Бұл санаттағы мақалдар Жаратқанға сенім, адал еңбек, ниет тазалығы, қолдағыға қанағат секілді құндылықтарды дәріптейді. Күнделікті өмірде олар бата-тілекте, тәлім-тәрбиеде, әңгіме арасында жиі қолданылып, ойды ұқыпты түйіндеуге және сөздің салмағын арттыруға көмектеседі.