Өлместі Құдай жаратпас,
Сынбасты ұста жасамас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, ешбір жан иесі мәңгі өмір сүрмейді: адам да, зат та бір күні тозады, бұзылады. Астарлы мағынасы — дүниеде мінсіз, мүлде сынбайтын не мүлде жоғалмайтын нәрсе жоқ, сондықтан әр істің, әр адамның шегі бар екенін түсініп, шындықты сабырмен қабылдау керек. Бұл сөз адамды тәкаппарлықтан сақтап, өмірдің өткінші екенін еске салады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «Құдай жаратпас» деген тіркес өмір мен тағдырдың иесі бір Алла екенін білдіреді. «Ұста жасамас» дегені — ең шебер шебердің өзі де мүлде сынбайтын, өлмейтін дүние жасай алмайды деген ой. Мұнда «ұста» — адам қолының, өнер мен шеберліктің символы. Яғни, адам қанша шебер болса да, жаратылыс заңын жеңе алмайды.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал көбіне қиын жағдайға сабыр етуге, шектен тыс үмітке не бос уайымға берілмеуге қолданылады. Мысалы, бір адам ауыр науқастанып, жақындары «бәрі де сынақ, өмірдің заңы осындай» деп, сабырға шақырғанда осы мақал айтылады. Ол адамға тағдырды мойындап, қолдан келген қамды жасау керегін түсіндіреді.
Synbasty usta jasamas.