Тамыры берген түйеден ,
Тәңір берген тоқты артық.
«Тамыры берген түйеден , Тәңір берген тоқты артық.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
«Тамыры берген түйеден , Тәңір берген тоқты артық» деген мақалдың тура мағынасы: біреуден сыйға не мұраға келген үлкен мал болғанмен, Алланың нәсіп еткен кішкентай малы одан да қымбат болуы мүмкін. Астарлы мағынасы — береке мен ырыс малдың көлеміне емес, оның адал, құтты болып келуіне байланысты. Адамға оңай келген, бірақ орнықты емес дүние кейде көп көрінгенмен, тәңірден бұйырған аз несібе шын мәнінде пайдалырақ болады. Яғни, қанағат етіп, бардың қадірін білу керек.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «түйе» — дәулетті, ірі байлықтың белгісі, ал «тоқты» — шағын несібе, бірақ берекелі ырыстың бейнесі. «Тамыры берген» дегені — туыстан, ағайыннан келген мал, яғни сырт көзге бағалы көрінетін олжа. «Тәңір берген» дегені — адал несібе, тағдырмен келген ризық. Халық осы арқылы малдың көптігінен гөрі, оның құттылығын жоғары қояды.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Бұл мақал қазір де адамды қанағатқа, адал табысқа жетелейді. Мысалы, біреу таныс арқылы қымбат, бірақ пайдасы шамалы зат алуы мүмкін, ал өз еңбегімен алған қарапайым дүниесі ұзағырақ қызмет етеді. Сол кезде «Тәңір берген тоқты артық» деген ой өмірдің шындығын көрсетеді.
Táńir bergen toqty artyq.