Жақсылық , Жамандық туралы 2199
Жақсылық пен жамандық туралы мақал-мәтелдер өмірлік таңдау, мінез, адамгершілік пен жауапкершілікті ұқтырады.
2199
Мақал-мәтел
630.3K
Қаралым
286
Орташа
Сұрыптау:
Жарлының аузы аққа тисе, мұрны қанайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: кедей адамның аузы ақ тағамға, яғни сүт, қаймақ, май сияқты дәмді асқа...
Түймедейді түйедей етеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ұсақ нәрсені үлкейтіп көрсету, болмашыны үлкен қылып айту дегенді білдіреді. Тура мағынас...
Жақсылық біреуден қайтпаса, біреуден қайтады.
**Негізгі мағынасы** Жақсылық жасаған адам оның өтеуін дәл сол кісіден бірден көрмеуі мүмкін. Бірақ игі іс ешқашан жоғал...
Ақылдыға - заң, ақымаққа - таяқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ақылды адамға тәртіп пен ереже жеткілікті, ол дұрыс жолды сөзбен де,...
Бірлік малға сатқан - антұрған.
**Негізгі мағынасы** Бірлік — ең қымбат қасиет, оны малға, яғни дүниеге айырбастаған адам опық жейді. Мақалдың тура мағы...
Су бермегенге сүт бер,
Ақ ниетіңді білсін.
Ақ ниетіңді білсін.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға жақсылықты аяма, қолыңнан келген көмекті көрсет деген ойды білдіреді. Біреу саған...
Сауда садақпен тең,
Иілсе бір түзелмейді.
Иілсе бір түзелмейді.
**Негізгі мағынасы** Сауда да, сөз де бір рет дұрыс жасалмаса, кейін оны қайта қалпына келтіру қиын деген ой айтылады. М...
Шыдамның да шегі бар.
**Негізгі мағынасы** Шыдам — адамның сабыр сақтап, қиындыққа төзуі. Бұл мақал адам қанша төзімді болса да, оның да бір ш...
Алдыңа келсе, атаңның құнын кешір.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды ашуға ермей, сабыр сақтауға, кешірімді болуға шақырады. Тура мағынасында, егер алд...
Пайда көздеген - жалғанның құлы.
**Негізгі мағынасы** Пайдасын ғана ойлап, шындықты, арды, адамдықты елемейтін адам ақырында жалғанға еріп кетеді. Мұнда...
Бірінші әйел - шекер,
Екінші әйел - бекер.
Екінші әйел - бекер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, алғашқы әйел тәтті де жағымды, ал екіншісі пайдасыз дегендей с...
Өзінің боғын көрмей,
Біреудің шоғын көреді.
Біреудің шоғын көреді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өз кемшілігін көрмей, басқаның мінін аңдып жүретін адамды сынайды. Тура мағынасында — ад...
Тоймай ішкен асың құрысын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — тоймай, қомағайланып ішіп-жеу адамға пайда емес, зиян әкеледі деген ой...
Тастақ жерде от болмас,
Қышыма тазда ұят болмас.
Қышыма тазда ұят болмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал сыртқы жағдайы қолайсыз, ырыс-берекеге, тәрбие мен әдепке жұтаң ортада жақсы қасиет те т...
Арзан алдайды.
**Негізгі мағынасы** «Арзан алдайды» деген мақалдың тура мағынасы — тым арзан нәрсе сырттай ұтымды көрінгенімен, сапасы...
Ең көп оқылған
Су ішкен құдығыңа түкірме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су алып, ішіп жүрген құдыққа түкіруге болмайды, өйткені ол суды ластай...
Сенген қойым сен болсаң,
Күйсегеніңе болайын.
Күйсегеніңе болайын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреуге қатты сеніп, соған үміт артқан адамның сөзін білдіреді. Тура мағынасы — «егер се...
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Жүзігің алтын болғанша,
Жүзің жарқын болсын.
Жүзің жарқын болсын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — алтын жүзік таққаннан гөрі, адамның жүзі ашық, нұрлы, көрікті болғаны...
Жел тұрмаса, шөптің басы қимылдамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кез келген оқиғаның, сөздің не әңгіме-өсектің артында белгілі бір себеп болатынын білдіре...
Бұл санаттағы мақал-мәтелдер жақсылық пен жамандықтың ара-жігін айқындап, адам баласын ізгілікке, адалдыққа және сабырға үндейді. Қазақ даналығы жақсылықтың қайтарымы болатынын, ал жамандықтың түбі өкінішке апаратынын қысқа да нұсқа тіркестермен жеткізеді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.