Еңбек, кәсіп туралы — 25-бет 1055
Сұрыптау:
Төзе алмасаң бейнетке,
Қолың жетпес зейнетке.
Қолың жетпес зейнетке.
Негізгі мағынасы Бұл мақал еңбектің, қиындықтың және сабырдың арасындағы байланысты көрсетеді. Тура мағынада, бейнет…
Түгін тартса, түбінен май шығады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бір түп шөптің не бір нәрсенің түгін тартсаң да, түбінен май сияқты мол…
Түзде бұзау өлсе,
Үйдегі сүтке ит тиеді.
Үйдегі сүтке ит тиеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — түзде жоғалған, әлсіреген не өлген бұзаудың салдары үйдегі сүтке де әсер…
Түзде бұзауы жамырағанның
Үйде айраны төгілер.
Үйде айраны төгілер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай берекелі, малды-дәулетті көрінген үйдің ішкі жағдайы ондай берекеге сай болмауы…
Түздегі май құсса, үйдегі қан құсады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сыртта, түзде орын алған бір қиындықтың, ысырап пен жауапсыз әрекеттің салдары үй ішіне ауыр…
Күнде бір мақал
«Еңбек, кәсіп туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Түзде жүріп, жау жайратқан батырмын,
Үйге келіп, құрт қайнатқан батырмын.
Үйге келіп, құрт қайнатқан батырмын.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай ғана айбар көрсетіп, өзін батыр сезінетін, бірақ шын өмірде қарапайым тірлікке де…
Түйе алпыс күн аштыққа,
Отыз күн шөлдікке шыдайды.
Отыз күн шөлдікке шыдайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал түйенің төзімділігін мысал етіп, шыдам мен сабырдың қадірін көрсетеді. Тура мағынасында түйе…
Түйе анасы бірден ,
Қой анасы бестен ,
Өсейін десе астаң -кестең.
Қой анасы бестен ,
Өсейін десе астаң -кестең.
Негізгі мағынасы Бұл мақал төлдің, яғни жас малдың өмірі мен өсуінің өз заңдылығы барын білдіреді. Түйе ботасын көбіне…
Түйе- байлық,
Қой - мырзалық,
Жылқы - сәндік,
Ешкі - жеңілдік ,
Сиыр - ақтық,
Шаруаның бәрі бес,
Диқаншылық оған ес.
Қой - мырзалық,
Жылқы - сәндік,
Ешкі - жеңілдік ,
Сиыр - ақтық,
Шаруаның бәрі бес,
Диқаншылық оған ес.
Негізгі мағынасы Бұл мақалда төрт түліктің әрқайсысы шаруашылықтағы өз орнымен бағаланады. Түйе — көшпелі тіршіліктегі…
Түйе бақтым - түйме тақтым.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның еңбегі мен несібесі әрқашан ойлағандай үлкен болмай, кейде күткен пайдасының…
Түйе жаманы - күрт,
Шөп жаманы - керт.
Шөп жаманы - керт.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай ұсақ көрінетін кемшіліктің өзінен үлкен зиян тууы мүмкін екенін аңғартады. Түйенің…
Түйе жисаң, нардан жи,
Жүк қалдырмас жолында.
Жүк қалдырмас жолында.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: егер түйе жинасаң, жай түйені емес, нарды таңда, өйткені нар ауыр жүкке де…
Түйе жүктен қашып құтылмас,
Ат арбадан қашып құтылмас.
Ат арбадан қашып құтылмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: түйе жүк арқаламай, ат арба тартпай жүре алмайды, яғни өзіне жүктелген…
Түйе қарап жүріп ханға жасауыл болыпты.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — түйені бағып жүрген, қарапайым малшының бір күні ханның жасауылына…
Түйе қартайса да, тартуын қоймайды,
Өрт сөніп бара жатса да, шарпуын қоймайды.
Өрт сөніп бара жатса да, шарпуын қоймайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның немесе жан-жануардың жасы ұлғайса да, бұрынғы дағдысы мен мінезі сақталатынын…
Түйелі бай - киелі бай.
Негізгі мағынасы «Түйелі бай - киелі бай» деген мақал түйесі бар адамның тұрмысы берекелі, шаруасы орнықты деген ойды…
Түйелі кісі күйлі,
Сиырлы кісі сыйлы.
Сиырлы кісі сыйлы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: түйесі бар адам тұрмысқа берекелі, сиыры бар адам ел ішінде қадірлі…
Түйелі қойшы - тұрған қойшы,
Төбесінен ұрған қойшы.
Төбесінен ұрған қойшы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал мал бағудағы ұқыптылық пен жауапкершілікті астарлап айтады. Тура мағынада түйесі бар…
Түйе майы - түгел май,
Шұбатын кертіп іш.
Шұбатын кертіп іш.
Негізгі мағынасы Бұл мақал түйенің сүтінен ұйытылған шұбаттың да, одан алынатын майдың да қадірі зор екенін білдіреді…
Түйені жүгендемейді,
Көп малды түгендемейді.
Көп малды түгендемейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — түйені жүгендеп, көп малды қайта-қайта түгендеп әуреленудің қажеті жоқ…
Түйенің артқаны - алтын, жегені - тікен.
Негізгі мағынасы Бұл мақал түйенің тіршілігіндегі ауыртпалықты және соған қарамастан пайдасын көп ететін қасиетін…
Түйенің бәрі нар болса,
Жер бетінде жүк қалмас.
Жер бетінде жүк қалмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: егер барлық түйе нардай күшті болса, жер бетінде көтерілмеген жүк қалмас…
Түйені Түймебай бағады,
Сүтін Сүймебай ішеді.
Сүтін Сүймебай ішеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал еңбектің әділ бөлінбеуін, біреудің бейнетін екіншінің рахатқа айналдырып алуын меңзейді…
Түйесі көп көш бастайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — түйесі көп көштің жүгі жеңіл, қоныс ауыстыруы да оңай, сондықтан ол…
Түйе сілкінсе, бір есекке жүк қалар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: түйе қозғалып, сілкінген кезде үстіндегі жүктің бір бөлігі түсіп, ол…
Түйе сойсаң, сорпа май,
Жылқы сойсаң, етке май.
Жылқы сойсаң, етке май.
Негізгі мағынасы Бұл мақал малдың әрқайсысының өз қасиеті бар екенін көрсетеді. Түйе сойсаң, оның сорпасы майлы, нәрлі…
Түйе тулап жүктен құтылмас.
Негізгі мағынасы Түйе қанша тулап, бұлқынса да, үстіндегі жүктен құтыла алмайды. Мақалдың тура мағынасы — күшті мал…
Түйешіге жолықсаң,
Өркеші биік тайлағын айтар.
Өркеші биік тайлағын айтар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — түйешіге кезіксең, ол өз тайлағының өркеші биік, күтімі жақсы екенін…
Түйір нан - тамшы тер.
Негізгі мағынасы Түйір нанның артында үлкен еңбек жатқанын білдіреді. Нан дастарқанға оңай келмейді, оны өсіру, ору…
Түйменің инесіз күні жоқ.
Негізгі мағынасы Түйменің инесіз күні жоқ деген мақал кез келген істің өзіне лайық көмекші құралы, тірегі болатынын…
Түсіңде жеген қазыдан,
Өңіңде жеген құйқа артық.
Өңіңде жеген құйқа артық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — түс көріп, түсіңде қазы жегеннен гөрі, өңіңде қарапайым құйқа жегеннің…
Түстік өмірің болса,
Күндік дүние жина.
Күндік дүние жина.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға қысқа ғұмырдың қадірін біліп, бос жүрмей, тіршілікке пайдасы тиетін іс жасау керегін…
Түтін түтеткен ыс жұтады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: от жағылған, ошақ түтіні шыққан жерде ыстың иісі болады, яғни түтінмен…
«Түу» дегенде түкірігі жерге түспейді.
Негізгі мағынасы Бұл тұрақты тіркес беделі зор, айтқаны екі болмайтын, сөзі жерде қалмайтын адамды сипаттайды. Тура…
Тұзсыз ас ауқат болмас ішкенменен,
Май түспес қара суды піскенменен.
Май түспес қара суды піскенменен.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — дәмі жоқ, нәрі жоқ ас адамды тойдырғанымен, шын мағынасында қуат…
Тұқымы келіспей, түсімі келіспейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — тұқым сапасыз болса, одан шығатын өнім де жақсы болмайды. Астық, дән…
Тұлпардың өз тұяғы өзіне ем.
Негізгі мағынасы Тұлпардың өз тұяғы өзіне ем деген мақал әр адамға, әр жанға ең алдымен өз табиғаты, өз мүмкіндігі, өз…
Тұлпар шаба жетіледі,
Сұңқар ұша жетіледі.
Сұңқар ұша жетіледі.
Негізгі мағынасы Тұлпар да, сұңқар да өз табиғатына сай қимылдап, әрекет үстінде шыңдалады. Сол сияқты адам да…
Тымырсық болса, ер оңбас,
Тоңға жатса, мал оңбас.
Тоңға жатса, мал оңбас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ауа тымырсық, қапырық болса, адамға да, малға да жайсыз; ал тоңның, яғни…
Тынбай жүрген тасбақа
Тәй-тәй басып түйеден озар.
Тәй-тәй басып түйеден озар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — тасбақа өте баяу жүрсе де, тоқтамай қозғалып отырса, ұзақ жолда үлкен әрі…