Хан туралы 67
Хан туралы мақал-мәтелдер билік, әділдік, ел басқару және халықтың ханға қояр талабы жайлы ойды жинақтайды.
67
Мақал-мәтелдер
7.2K
Барлық қаралым
107
Орташа қаралым
Мақал-мәтелдер
Сорттау:
Хан кетсе - құт, келсе - жұт.
Есім ханның ескі жолы,
Қасым ханның қасқа жолы.
Қасым ханның қасқа жолы.
Хан қасында қаразың болса,
Қара жермен кеме жүргізер.
Қара жермен кеме жүргізер.
Хан - қазық, қараша - азық.
Ханды кім сөкпейді?
Хан ақымақ болса, халық күйзеледі.
Ханын сыйламаған ел азады.
Хан табылар, қараша табыла бермес.
Кілемге бергісіз алаша бар,
Ханға бергісіз қараша бар.
Ханға бергісіз қараша бар.
Ханның қасында қалтырап жатқанша,
Қарадан қалағаныммен қаңғырып өлейін.
Қарадан қалағаныммен қаңғырып өлейін.
Ә, Құдайым, ханды алмағай,
Ханды алып, қара халық сандалмағай.
Ханды алып, қара халық сандалмағай.
Патшаның қолтығы кең, құйрығы ұзын.
Қазы - хан қасында,
Қараша - жар басында.
Қараша - жар басында.
Ханның ақысы болса,
Қараның қақысы бар.
Қараның қақысы бар.
Ханның тілін
халқы алар, қатыны алмас.
халқы алар, қатыны алмас.
Ең көп қаралған осы тақырыпта
«Хан туралы» мақал-мәтелдер қазақтың дәстүрлі қоғамындағы билік пен жауапкершіліктің мәнін ашады. Бұл нақылдарда ханның елге қорған болуы, әділ төрелік айтуы, ақылмен басқаруы және халықтың бірлігін сақтау сияқты қағидалар жиі айтылады.
Категориядағы сөз мәйектері ханның да мінсіз емес екенін, бірақ оның шешімі мен мінезі бүкіл жұрттың тұрмысына әсер ететінін еске салады. Сондай-ақ би мен батыр, ақылман мен қараша қатынасы, кеңес құру, әділетке жүгіну секілді тақырыптар арқылы ел басқарудың өлшемі мен халықтың үміті көрініс табады.
Категориядағы сөз мәйектері ханның да мінсіз емес екенін, бірақ оның шешімі мен мінезі бүкіл жұрттың тұрмысына әсер ететінін еске салады. Сондай-ақ би мен батыр, ақылман мен қараша қатынасы, кеңес құру, әділетке жүгіну секілді тақырыптар арқылы ел басқарудың өлшемі мен халықтың үміті көрініс табады.