Бала туралы 220

«Бала туралы» мақал-мәтелдер бала тәрбиесі, ата-ана жауапкершілігі мен ұрпақ мәнін дәріптейтін халық даналығы.

220
Мақал-мәтел
51.4K
Қаралым
233
Орташа
Балаға айтқан сөз - байлаусыз бұзау.
**Негізгі мағынасы** Балаға айтқан сөз кейде орнығып, бекімей қалады деген ойды білдіреді. Тура мағынасында, байлаусыз б...
LAT 187
Жақсы болса, балаңды
«Жанарым, - де, - көзімнің>>.
Көрмей кетсе қараңды,
«Арамым, - де, - өзімнің>>.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ата-ананың балаға деген қарым-қатынасы баланың ісіне байланысты өзгеретінін меңзейді. Бал...
LAT 187
Бала сүйгеннің көңілі тоқ.
**Негізгі мағынасы** Бала сүйген, яғни бала тәрбиелеп, баласының барына шүкір еткен адамның көңілі тоқ болады. Мұнда тур...
LAT 186
Бесіктегі баланың күлгенін көрген бір мұрат.
Алдына түсіп ананың жүргенін көрген бір мұрат.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ананың балаға деген мейірімі мен бала тәрбиесінің ең үлкен қуаныш екенін білдіреді. Бесік...
1 LAT 186
Бір көзім қорада, бір көзім молада;
Бір көзім балада, бір көзім далада.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам өміріндегі жауапкершіліктің көп қырын көрсетеді. Тура мағынасында бір көз қораны, бі...
LAT 186
Үлкеннің онына бергенше,
Баланың біріне бер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: үлкен кісіге он есе көп бергеннен, балаға бір рет берсең де соның пайда...
LAT 185
Жетім бала жасқаншақ,
Жетесіз бала мақтаншақ.
**Негізгі мағынасы** Жетім бала көбіне өзіне сүйеніш аз болғандықтан, көпшілік алдында именшек, қысылшақ келеді. Ал жете...
LAT 185
Ердің анасы - елдің анасы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ер азаматты дүниеге әкелген ана тек өз баласының ғана емес, тұтас елді...
LAT 185
Үй арқада, бала белде.
**Негізгі мағынасы** «Үй арқада, бала белде» мақалы отбасы өміріндегі жауапкершілік пен тіршіліктің өзара байланысын бі...
LAT 185
Көргенсіз бала шешесін түртіп ойнайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал көрген тәрбиенің, үйдегі үлгінің бала мінезіне тікелей әсер ететінін білдіреді. Тура мағы...
LAT 185
Балаң өзіңе тартса жұбан,
Қоғамға тартса қуан.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бала өз әкесіне не анасына ұқсап өссе, ата-ана соған жұбанады. Ал егер...
LAT 184
Түйем жалғыз деп тұзға үйретпе,
Ұлым жалғыз деп асқа үйретпе.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — түйе жалғыз болған соң оны тұзға, ал ұл жалғыз болған соң оны асқа бап...
LAT 184
Баланың сотқары - пәленің шоқпары.
**Негізгі мағынасы** «Баланың сотқары - пәленің шоқпары» деген мақал баланың бұзық, сотқар мінезі көп жерде дау мен қиы...
LAT 184
Сиыр су ішкенде бұзау мұз жалайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: сиыр су ішкенде, бұзау оның жанында мұз жалап күнелтеді. Астарлы мағына...
LAT 183
Жігіт - әулет жалғасы,
Қыз - қырық жеті.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал отбасының, әулеттің жалғасуы ұл мен қыздың тәрбиесіне, мінезіне және абыройына байланысты...
LAT 183

Ең көп оқылған

Балаң жақсы болса,
Жердің үсті жақсы.
Балаң жаман болса,
Жердің асты жақсы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал бала тәрбиесінің адам өміріндегі ең үлкен құндылық екенін білдіреді. Бала жақсы, тәрбиелі...
6 LAT 971
Бала балдан тәтті,
Немере жаннан тәтті.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ұрпақтың қадірін өте биік қояды. Тура мағынасында, бала да, немере де адамның ең жақын, е...
1 LAT 855
Кәрі қыз бала тапса,
Қоярға жер таппайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал тура мағынасында жасы келген қыздың бала сүйсе, қатты қуанып, не істерін білмей абдырап қ...
LAT 661
Ұлға отыз үйден тыйым,
Қызға қырық үйден тыйым.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ұл мен қыз тәрбиесінің өте жауапты іс екенін білдіреді. Тура мағынасында, балаға бір ғана...
LAT 569
Бала - ананың бауыр еті, көз нұры.
**Негізгі мағынасы** «Бала – ананың бауыр еті, көз нұры» деген мақал ананың балаға деген сүйіспеншілігі мен мейірімінің...
1 LAT 539
«Бала туралы» мақал-мәтелдер — қазақтың ұрпаққа деген көзқарасын, тәрбиенің өзегін және ата-ананың парызын жинақтаған нақыл сөздер. Бұл санаттағы даналықтар баланың мінезін қалыптастыру, білімге баулу, еңбекке үйрету, үлкенді сыйлау секілді құндылықтарды қысқа да нұсқа жеткізеді.

Мұнда бала — отбасының қуанышы ғана емес, елдің ертеңі екені айтылады. Мақал-мәтелдер арқылы ата-анаға өнеге, балаға бағыт беріледі: мейірім мен тәртіптің, ақыл мен үлгінің маңызы еске салынады. Осы санаттағы сөздер күнделікті тәрбиеде, сабақта, тіл дамытуда және мәнді ой айтқанда жиі қолданылады.