Жолсапар туралы 60
Жолсапар туралы қазақ мақал-мәтелдері жол, сапар, тәуекел мен қауіпсіздік жайлы даналықты жинақтайды.
60
Мақал-мәтел
17.5K
Қаралым
291
Орташа
Сұрыптау:
Жаз сайға қонба,
Қонба қырға қонба.
Қонба қырға қонба.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жаз мезгілінде қонысты сайға да, қырға да орналастырма деген ой. Аста...
Жортуылшының басы жолда қалады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жортуылға, жорыққа шыққан адам жол үстінде қауіп-қатерге ұшырауы мүмкі...
Жолаушыны жол,
Шеберді қол асырайды.
Шеберді қол асырайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр адамды өз ісі мен еңбегі асырайтынын білдіреді. Жолаушыға жол қажет болса, ол сапармен...
Арқандалған ат қазығына оралар.
**Негізгі мағынасы** Арқандалған ат еркін жүре алмайды да, ақырында өз қазығына қайта оралады. Бұл мақалдың тура мағынас...
Екіндіде ел тастама.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: екінді уақытында, яғни күн еңкейіп, кеш бата бастаған шақта елден, ауы...
Жігіт жақсысын жолда таны.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жігіттің жақсы не жаман екенін жол үстінде, сапарда, іс үстінде байқауғ...
Жолмен жүрсең, жортып жүр,
Жортып жүрсең, жол өнер.
Жортып жүрсең, жол өнер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам ісін асықпай, бірақ ұқыпты, жинақы және мақсатпен атқару керегін меңзейді. Тура мағы...
Жортушының басы жолда қалады.
**Негізгі мағынасы** «Жортушының басы жолда қалады» деген мақал көп жүрген, жиі сапар шегетін адамның басына түрлі қатер...
Кетер аяғым, кетпен таяғым.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адам сапарға не жолға шыққанда аяғы жүреді, ал таяғы сүйеніш болады. А...
Ай жүр, аман жүр.
**Негізгі мағынасы** «Ай жүр, аман жүр» деген сөз — біреуге жолың болсын, сапарың сәтті болсын, аман-есен қайт деген ақ...
Келеріңде жетерсің ойын салып,
Қайтарыңда кетерсің мойын салып.
Қайтарыңда кетерсің мойын салып.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның бір іске не сапарға бара жатқандағы көңіл күйі мен қайтардағы жағдайын салыстырад...
Ақшасыз қалаға шықпа,
Қарусыз далаға шықпа.
Қарусыз далаға шықпа.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды кез келген іске алдын ала дайын болуға шақырады. Тура мағынасында: қалаға шықсаң,...
Далаға түнегенше, молаға түне.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — далада қонғаннан гөрі, молада түнеген қауіпсіздеу дегендей естіледі. А...
Жолдасын жолда тастамас болар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — бірге жолға шыққан адам серігін ортасында қалдырмай, қауіп-қатерге жал...
Әңгіме жол қысқартады.
**Негізгі мағынасы** Әңгіме жол қысқартады деген мақалдың тура мағынасы — сапар үстінде сөйлесіп, тілдесіп отырсаң, жол...
Ең көп оқылған
Бөрі азығы мен ер азығы жолда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қасқыр да, ер адам да өз несібесін жол жүріп, іздеп табады. Астарлы ма...
Дау мұраты - біту,
Сауда мұраты - ұту,
Қыз мұраты - кету,
Жол мұраты - жету.
Сауда мұраты - ұту,
Қыз мұраты - кету,
Жол мұраты - жету.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр істің өзіне лайық түпкі мақсаты бар екенін көрсетеді. Дауласқан істің ең жақсы шешімі...
Жол сұрамай жолға түспе.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның қандай іске кіріссе де, алдымен жөн-жосық сұрап, бағытын анықтап алу керегін айта...
Жолға шықсаң сайлан,
Бес қаруыңды байлан.
Бес қаруыңды байлан.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жолға шығарда адам барлық керегін түгендеп, бес қаруын дайындап алу ке...
Ер көрмеймін деген жерін үш көреді,
Ат баспаймын деген жерін үш басады.
Ат баспаймын деген жерін үш басады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам қанша сақтанып, «бұндай жерге бармаспын, бұндай іске жоламаспын» десе де, өмірде сол...
«Жолсапар туралы» мақал-мәтелдер категориясы жолға шығу, бағыт таңдау, серік пен дайындық, уақыт пен сабыр сияқты сапардың маңызды қырларын сипаттайды. Бұл нақылдар көшпелі өмір тәжірибесінен туып, ұзақ жолдың сынағы мен жауапкершілігін қысқа да нұсқа жеткізеді.
Мұндағы мақал-мәтелдер саяхаттағы тәуекелді өлшеуді, жол ережесін сақтауды, жолаушыға құрмет көрсетуді және мақсатқа адал болуды үйретеді. Жол үстіндегі қиындықты жеңу, алыстан ойлау, жоспар құру мен сақтық жасау туралы ойлар арқылы оқырманға рух беріп, күнделікті өмірдегі «жол» ұғымын да терең түсіндіреді.
Мұндағы мақал-мәтелдер саяхаттағы тәуекелді өлшеуді, жол ережесін сақтауды, жолаушыға құрмет көрсетуді және мақсатқа адал болуды үйретеді. Жол үстіндегі қиындықты жеңу, алыстан ойлау, жоспар құру мен сақтық жасау туралы ойлар арқылы оқырманға рух беріп, күнделікті өмірдегі «жол» ұғымын да терең түсіндіреді.