Жолсапар туралы 60
Жолсапар туралы қазақ мақал-мәтелдері жол, сапар, тәуекел мен қауіпсіздік жайлы даналықты жинақтайды.
60
Мақал-мәтел
16.3K
Қаралым
271
Орташа
Сұрыптау:
Із жолға жеткізер,
Жол елге жеткізер.
Жол елге жеткізер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ізге ерген адам жол табады, ал жол адамды елге, мақсатты жерге жеткізе...
Ай жүр, аман жүр.
**Негізгі мағынасы** «Ай жүр, аман жүр» деген сөз — біреуге жолың болсын, сапарың сәтті болсын, аман-есен қайт деген ақ...
Алыс жолдың хабарын керуен жеткізер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: алысқа кеткен керуен қайда барып, не көргенін, қандай хабар әкелгенін е...
Алыс жүрсең де, жолмен жүр.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қайда барсаң да, сапарыңды белгіленген жолмен, дұрыс бағытпен атқар. А...
Арқандалған ат қазығына оралар.
**Негізгі мағынасы** Арқандалған ат еркін жүре алмайды да, ақырында өз қазығына қайта оралады. Бұл мақалдың тура мағынас...
Атанның күші қомында,
Азық-жемі жолында.
Азық-жемі жолында.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ауыр жүк артылған атанның күші оның қомында, ал оның азығы мен жемі жо...
Аттың жалында, атанның қомында.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ауыр жолда, қиын кезеңде, ер жігіттің ел үшін, күнкөріс үшін тынымсыз еңбек етіп, қауіп-қ...
Атың барда жер таны,
Асың барда ел таны.
Асың барда ел таны.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: адамда аты-жөні, көлігі, жолға жарар мүмкіндігі бар кезде алыс жерлерді...
Ауылдан шыққан күні байға қон,
Бай таппасаң, сайға қон.
Бай таппасаң, сайға қон.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жолға шыққан адамға түнейтін жер керек, ал ең қолайлысы — дәулетті, жа...
Ауылдан қырық қадам шыққасын
азамат мусәпір.
азамат мусәпір.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: адам ауылынан ұзап шықса, өзін жат жерде жүргендей сезінеді. Астарлы м...
Ащы мен тұщыны татқан біледі,
Алыс пен жақынды жортқан біледі.
Алыс пен жақынды жортқан біледі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: ащы мен тұщының, яғни әртүрлі дәмнің айырмасын оны татқан адам ғана біл...
Ақшасыз қалаға шықпа,
Қарусыз далаға шықпа.
Қарусыз далаға шықпа.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды кез келген іске алдын ала дайын болуға шақырады. Тура мағынасында: қалаға шықсаң,...
Барар жерің - Балқан тау,
Ол да біздің барған тау.
Ол да біздің барған тау.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның барар жері алыс, қиын не белгісіз болса да, ол жерге өзіміз де талай рет барып, ж...
Бөрі азығы мен ер азығы жолда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қасқыр да, ер адам да өз несібесін жол жүріп, іздеп табады. Астарлы ма...
Бөрі азығы мен ұры азығы жолда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қасқырдың да, ұрының да қорегі жол үстінде табылады. Астарлы мағынасы:...
Ең көп оқылған
Бөрі азығы мен ер азығы жолда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қасқыр да, ер адам да өз несібесін жол жүріп, іздеп табады. Астарлы ма...
Дау мұраты - біту,
Сауда мұраты - ұту,
Қыз мұраты - кету,
Жол мұраты - жету.
Сауда мұраты - ұту,
Қыз мұраты - кету,
Жол мұраты - жету.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр істің өзіне лайық түпкі мақсаты бар екенін көрсетеді. Дауласқан істің ең жақсы шешімі...
Жол сұрамай жолға түспе.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның қандай іске кіріссе де, алдымен жөн-жосық сұрап, бағытын анықтап алу керегін айта...
Жолға шықсаң сайлан,
Бес қаруыңды байлан.
Бес қаруыңды байлан.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жолға шығарда адам барлық керегін түгендеп, бес қаруын дайындап алу ке...
Ер көрмеймін деген жерін үш көреді,
Ат баспаймын деген жерін үш басады.
Ат баспаймын деген жерін үш басады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам қанша сақтанып, «бұндай жерге бармаспын, бұндай іске жоламаспын» десе де, өмірде сол...
«Жолсапар туралы» мақал-мәтелдер категориясы жолға шығу, бағыт таңдау, серік пен дайындық, уақыт пен сабыр сияқты сапардың маңызды қырларын сипаттайды. Бұл нақылдар көшпелі өмір тәжірибесінен туып, ұзақ жолдың сынағы мен жауапкершілігін қысқа да нұсқа жеткізеді.
Мұндағы мақал-мәтелдер саяхаттағы тәуекелді өлшеуді, жол ережесін сақтауды, жолаушыға құрмет көрсетуді және мақсатқа адал болуды үйретеді. Жол үстіндегі қиындықты жеңу, алыстан ойлау, жоспар құру мен сақтық жасау туралы ойлар арқылы оқырманға рух беріп, күнделікті өмірдегі «жол» ұғымын да терең түсіндіреді.
Мұндағы мақал-мәтелдер саяхаттағы тәуекелді өлшеуді, жол ережесін сақтауды, жолаушыға құрмет көрсетуді және мақсатқа адал болуды үйретеді. Жол үстіндегі қиындықты жеңу, алыстан ойлау, жоспар құру мен сақтық жасау туралы ойлар арқылы оқырманға рух беріп, күнделікті өмірдегі «жол» ұғымын да терең түсіндіреді.