Жақсылық , Жамандық туралы 2199
Жақсылық пен жамандық туралы мақал-мәтелдер өмірлік таңдау, мінез, адамгершілік пен жауапкершілікті ұқтырады.
2199
Мақал-мәтел
400.7K
Қаралым
182
Орташа
Сұрыптау:
Адам басына әңгіртаяқ ойнатады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы түсініксіздеу болғанымен, астарында адамға ауыр соққы, қатал жаза, үлкен...
Мұзға сүйенбе, жауға сыйынба.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды әлсіз, тұрақсыз нәрсеге арқа сүйемеуге шақырады. Мұз қалай тез еріп, сенімсіз болс...
Сиыр судан жериді, су сиырдан жериді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал тура мағынасында сиырдың суға жақын болмауын, судың да сиыр тұрған жермен үйлеспеуін бейн...
Сараңдық соңы - арамдық.
**Негізгі мағынасы** Сараңдық адамды тарылтады: өз пайдасын ғана ойлаған кісі бірте-бірте әділ жолдан тайып, өтірікке, қ...
Құрттаған қой далаға кетер,
Екі бұршақ, бір сабауды ала кетер.
Екі бұршақ, бір сабауды ала кетер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал малдың күтімі дұрыс болмаса, бір ғана індет не әлсіздік бүкіл табынды жұтатынын ескертеді...
Деңгене жесең етті,
Сүйегі жыртар бетті.
Сүйегі жыртар бетті.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — деңгене деген майлы, құнарлы етті тамақ жеген адам тоқ, тойымды болады...
Қомағайдың сыбағасы - бір асам май.
**Негізгі мағынасы** Қомағай адамға берілген несібе көп болмайды, өйткені оның тойымсыздығы мен ашкөздігі барды да қадір...
Сұлу дегенге су да риза.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, сұлу, көрікті нәрсеге тіпті су да «ризамын» дегендей әсер беред...
Ұрлаған - бір кісі,
Ұрлатушы - мың кісі.
Ұрлатушы - мың кісі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ұрлықтың тек бір адамның ісі болып көрінгенімен, оның зардабы көпшілікке тиетінін аңғарта...
Балық жеген бағыбас,
Жан-жағымен қағыспас.
Жан-жағымен қағыспас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: балық жеп отырған адам асықпайды, айналасындағыға тиіспейді, тыныш отыр...
Жамандықпен ісі жоқ,
Шығады бір күн кісі боп.
Шығады бір күн кісі боп.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жамандыққа араласпайтын, теріс іс істемейтін адам бір күні толыққанды к...
Сүтке тойғыз мырсынды,
Соқыры болар мыршымды.
Соқыры болар мыршымды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал сырттай түсініксіз көрінгенімен, астарында артық еркелету мен шектен тыс аяушылықтың зиян...
Берейін десең ештеңең жоқ,
Бес ешкің бар да, пейілің жоқ.
Бес ешкің бар да, пейілің жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қолыңда беретін дүние жоқ емес, аз да болса мал бар, бірақ сол бардың ө...
Емнен жаман жазыла бастаса,
Жақсылығыңды ұмыта бастайды.
Жақсылығыңды ұмыта бастайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адамға ем-дом жасап, халін түзетуге көмектесе бастаған кезде, кейбіреу...
Көп талқысы - аққан сел.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: көп адамның талқысы, сөз қууы судай ағып, тоқтаусыз селдей тасиды. Аста...
Ең көп оқылған
Су ішкен құдығыңа түкірме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су алып, ішіп жүрген құдыққа түкіруге болмайды, өйткені ол суды ластай...
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Сенген қойым сен болсаң,
Күйсегеніңе болайын.
Күйсегеніңе болайын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреуге қатты сеніп, соған үміт артқан адамның сөзін білдіреді. Тура мағынасы — «егер се...
Жел тұрмаса, шөптің басы қимылдамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кез келген оқиғаның, сөздің не әңгіме-өсектің артында белгілі бір себеп болатынын білдіре...
Сала берме көзіңді әр жақсыға,
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды әр нәрсеге, әр адамға бірден сеніп, үстірт бағаламауға шақырады. Тура мағынасында:...
Бұл санаттағы мақал-мәтелдер жақсылық пен жамандықтың ара-жігін айқындап, адам баласын ізгілікке, адалдыққа және сабырға үндейді. Қазақ даналығы жақсылықтың қайтарымы болатынын, ал жамандықтың түбі өкінішке апаратынын қысқа да нұсқа тіркестермен жеткізеді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.