Қарттық туралы 123
Қарттық туралы мақал-мәтелдер — өмір тәжірибесі, даналық пен кәрілік қадірін дәріптейтін нақыл сөздер жиынтығы.
123
Мақал-мәтелдер
11.6K
Барлық қаралым
94
Орташа қаралым
Мақал-мәтелдер
Сорттау:
Жас кезіңде үйренсең,
Қартайғанда көндігерсің.
Қартайғанда үйренсең,
Көндіккенше көмілерсің.
Қартайғанда көндігерсің.
Қартайғанда үйренсең,
Көндіккенше көмілерсің.
Асырайтын жас болса,
Өлетұғын кәрі жоқ.
Өлетұғын кәрі жоқ.
Көр көкірек жігіттен
Ер көкірек егде артық.
Ер көкірек егде артық.
Жақсы қартайса - қазына,
Жаман қартайса - сұмырай.
Жаман қартайса - сұмырай.
Қарттығыңа мақтанба, мәрттігіңе мақтан.
Бақырауық қоспақтан
Мыңқ етпейтін нар артық.
Тәрбиесіз жастардан
Өнегелі шал артық.
Мыңқ етпейтін нар артық.
Тәрбиесіз жастардан
Өнегелі шал артық.
Шөп те басынан қурайды.
Бізден айна мен тарақ қалғалы қашан.
Отыз тістің қадірін қартайғанда білерсің.
Шалдың көзі шалғыш.
Жаман киім жасты кәрідей етеді,
Кәріні перідей етеді.
Кәріні перідей етеді.
Көп қарттың ішінде
Бір бала болса, дана болады.
Көп баланың ішінде
Бір қарт болса, бала болады.
Бір бала болса, дана болады.
Көп баланың ішінде
Бір қарт болса, бала болады.
Отырса от басында,
Көшсе көш басында.
Көшсе көш басында.
Жастықта да кәрілік тұр,
Байлықта да жарлылық тұр.
Байлықта да жарлылық тұр.
Алпысқа дейін асыр,
Жетпістен кейін жасыр.
Жетпістен кейін жасыр.
Ең көп қаралған осы тақырыпта
«Қарттық туралы» мақал-мәтелдер қазақтың өмірлік тәжірибеден туған даналығын, кәрілік кезеңінің қадір-қасиетін және үлкенге құрмет дәстүрін бейнелейді. Бұл санаттағы нақылдар қарияның ақылы мен көргені — елге бағыт-бағдар, ал жастың міндеті — сыйлау, тыңдау, үлгі алу екенін ұғындырады.
Мұнда қарттықтың табиғи заңдылығы, уақыттың бағасы, сабыр мен парасат, ұрпақ сабақтастығы сияқты тақырыптар кең айтылады. Қарт адамды «шаңырақтың тірегі» деп тану, тәжірибені құр сөз емес, өмірден алынған өнеге ретінде қабылдау — осы мақал-мәтелдердің басты өзегі.
Санат мәтіндері тәрбиелік мәнімен де құнды: олар адамды кішіпейілдікке, жамандыққа бармауға, ата-ана мен қарияны қадірлеуге шақырады. Қарттық жайлы мақал-мәтелдер арқылы қазақы дүниетанымдағы даналық, ар-ұят, жауапкершілік ұғымдары айқын көрінеді.
Мұнда қарттықтың табиғи заңдылығы, уақыттың бағасы, сабыр мен парасат, ұрпақ сабақтастығы сияқты тақырыптар кең айтылады. Қарт адамды «шаңырақтың тірегі» деп тану, тәжірибені құр сөз емес, өмірден алынған өнеге ретінде қабылдау — осы мақал-мәтелдердің басты өзегі.
Санат мәтіндері тәрбиелік мәнімен де құнды: олар адамды кішіпейілдікке, жамандыққа бармауға, ата-ана мен қарияны қадірлеуге шақырады. Қарттық жайлы мақал-мәтелдер арқылы қазақы дүниетанымдағы даналық, ар-ұят, жауапкершілік ұғымдары айқын көрінеді.