Әйел, жар туралы 323
Әйел мен жар туралы қазақ мақал-мәтелдері: отбасы, сыйластық, бірлік пен тұрмыс даналығы.
323
Мақал-мәтел
85.1K
Қаралым
263
Орташа
Сұрыптау:
Баланың өзі туғандай,
Келіннің өзі келгендей.
Келіннің өзі келгендей.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал келіннің жаңа шаңыраққа бөтенсімей, өз үйіндей көріп, сыйластықпен сіңісіп кеткенін білді...
Хан жарлығынан қатын жарлығы күшті.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, әйелдің үй ішіндегі айтқаны кейде ханның жарлығынан да өтімдіре...
Ерлеріне қатын қас,
аңыр түбін ойламас.
аңыр түбін ойламас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың түйіні — ерін сыйламаған, отбасының ынтымағын ойламаған әйел үй ішінің берекесін кетір...
Жақсы әйел - зейнет,
Жаман әйел - бейнет.
Жаман әйел - бейнет.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал отбасы өміріндегі жардың рөлін айтады. Жақсы әйел үйге береке кіргізіп, еріне тірек болып...
Күйеуіне өкпелеген қатын
Қайнағасына сәлем бермейді.
Қайнағасына сәлем бермейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал отбасы ішіндегі реніштің салдары үлкендерге де сезілетінін білдіреді. Әйел күйеуіне көңіл...
Болдыратын да, толтыратын да қатын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әйел адамның отбасы ішіндегі береке мен ырзыққа тікелей ықпал ететінін білдіреді. Тура ма...
Ерлі-зайыпты:
Ұрысар да, керісер,
Керісер де, келісер.
Ұрысар да, керісер,
Керісер де, келісер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ерлі-зайыптылардың өмірінде кикілжің де, реніш те болатынын, бірақ ақырында ақылға келіп,...
Сиырдың сүті болсын,
Әйелдің асы болсын.
Әйелдің асы болсын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — сиырдың сүті үйге береке, әйелдің жасаған асы отбасына қорек болсын де...
Сиыр су тастамайды,
Қатын үй тастамайды.
Қатын үй тастамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал үй ішіндегі береке мен тұрмыс тіршілігінің өзегі әйел-ананың қолында екенін меңзейді. Тур...
Кісі жары кісіге жар болмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бір адамның жары басқа біреуге шын жар, шын серік бола алмайды. Астарлы...
Аймақ құты - ақсақал,
Ауыл құты - бәйбіше.
Ауыл құты - бәйбіше.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бір аймақтың берекесі мен қадірі ақсақалға байланысты, ал ауылдың ырысы...
Қызға қараған күн - айсыз қараңғы түн.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал қыз балаға деген көзқарас, қамқорлық пен ілтипаттың өмірдегі орнын көрсетеді. Тура мағына...
Әкесінің ақшасына үйленген
Әйелінің қадірін білмейді.
Әйелінің қадірін білмейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — өз еңбегімен емес, әкесінің ақшасына сүйеніп үйленген жігіт отбасының,...
Тыртақай жігітке,
Жыртақай әйел кез болар.
Жыртақай әйел кез болар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — сыртынан жұпыны, ұсқынсыз, берекесіз көрінетін жігітке де сондай міне...
Заман бұзыларда әуелі әйел бұзылады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал заманның азғындауы ең алдымен отбасы мен тәрбиеге әсер етеді деген ойды білдіреді. Тура м...
Ең көп оқылған
Қымызды кім ішпейді,
Қызды кім айттырмайды.
Қызды кім айттырмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша қымызды көп адам ішеді, ал қызды айттыру — қазақтың ертеден келе...
Әйел жерден шыққан жоқ,
Ол - еркектің баласы.
Еркек көктен түскен жоқ,
Әйел - оның анасы.
Ол - еркектің баласы.
Еркек көктен түскен жоқ,
Әйел - оның анасы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ер мен әйелдің бір-бірінен бөлек емес, өмірде өзара тығыз байланыста екенін білдіреді. Әй...
Жақсы қыз - жағадағы құндыз,
Жақсы жігіт - төбедегі жұлдыз.
Жақсы жігіт - төбедегі жұлдыз.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жақсы қыз бен жақсы жігіттің ел ішіндегі орны ерекше екенін білдіреді. Тура мағынасында қ...
Бірінші байлық - денсаулық,
Екінші байлық - ақ жаулық,
Үшінші байлық - он саулық.
Екінші байлық - ақ жаулық,
Үшінші байлық - он саулық.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам өміріндегі ең қымбат құндылықтарды ретімен көрсетеді. Бірінші байлық — денсаулық, өй...
Қалыңсыз қыз болса да
Кәдесіз қыз болмайды.
Кәдесіз қыз болмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қалыңмал сұралмаса да, қызды ешбір кәде-сый, жөн-жоралғысыз ұзатуға бо...
Бұл бөлімде әйел, жар және отбасы жайлы қазақтың мақал-мәтелдері жинақталған. Олар ерлі-зайыптылар арасындағы сыйластық, жауапкершілік, татулық пен үй ішінің берекесі туралы халықтың өмірлік тәжірибесін қысқа да нұсқа жеткізеді.
Әйелді ардақтау, жарды қадірлеу, отбасы бірлігін сақтау сияқты ұғымдар қазақ дүниетанымында ерекше орын алады. Осы категориядағы нақылдар арқылы жұбайлық қатынастың мәні, мінез бен ниеттің ықпалы, үйдің ырысы мен ынтымағы жөніндегі терең ойларды табасыз.
Әйелді ардақтау, жарды қадірлеу, отбасы бірлігін сақтау сияқты ұғымдар қазақ дүниетанымында ерекше орын алады. Осы категориядағы нақылдар арқылы жұбайлық қатынастың мәні, мінез бен ниеттің ықпалы, үйдің ырысы мен ынтымағы жөніндегі терең ойларды табасыз.