Жақсылық , Жамандық туралы 2199
Жақсылық пен жамандық туралы мақал-мәтелдер өмірлік таңдау, мінез, адамгершілік пен жауапкершілікті ұқтырады.
2199
Мақал-мәтел
401.3K
Қаралым
182
Орташа
Сұрыптау:
Есекті жүгендегенмен жылқы болмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — есекке жүген салғанмен, ол жылқыға айналмайды. Астарлы мағынасы — сыр...
Тікеннен шошып шоқ басқан.
**Негізгі мағынасы** Тікеннен қорқып, шоқтың үстіне отыру — ұсақ қауіптен шошып, одан да үлкен зиянға ұрыну деген сөз....
Байтал жүйрік, пайда жоқ,
Қатын шешен, парқы жоқ.
Қатын шешен, парқы жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал сырттай жақсы көрінген, бірақ шын мәнінде пайдасы жоқ нәрсенің қадірсіз болатынын меңзейд...
Шортанды деген көлге бар,
Шортан түгіл шабақ жоқ.
Шортан түгіл шабақ жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал бір жердің аты айтып тұрғандай мол, бай көрінгенімен, іс жүзінде одан еш пайда, береке та...
Сен бұтаны көтерсең,
Бұта сені көтереді.
Бұта сені көтереді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — егер сен бұтақты, бұтаны жоғары көтерсең, ол да саған тірек болатындай...
Ақта қара жоқ,
Қараға шара жоқ.
Қараға шара жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ақ түстің ішінен қараны, қараның ішінен ақты таба алмайсың. Астарлы ма...
Жаман қатын қыз табар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — мінезі жаман, берекесіз әйел ерінің де, үйінің де тынышын кетіріп, ақы...
Ет жүзге жетеді,
Жүзге жетсе де, күзге жетпейді.
Жүзге жетсе де, күзге жетпейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ет адамды бір мезет тояттандырып, көпке дейін ашықтырмайды, бірақ оның...
Аялы ағаш саялы.
**Негізгі мағынасы** «Аялы ағаш саялы» деген мақалдың тура мағынасы — жайқалған, күтімі бар ағаштың көлеңкесі мол болад...
Жаман «ит» десең арланады,
«қасқыр» десең жалданады.
«қасқыр» десең жалданады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның намысына тиетін ауыр сөздің әсерін көрсетеді. Тура мағынасында біреуді «ит» десе...
Арадан қорықпа, жаладан қорық.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға сыртқы қауіптен гөрі, іштен шыққан жаман сөздің, орынсыз жала мен өсектің қауіпті...
Бұлдыр білген бүлдірер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — толық анық білмей, үстірт түсінген адам ісін шатастырып алуы мүмкін. А...
Күнәсін мойындағанды Құдай да кешіреді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өз қатесін жасырмай, ашық мойындауы үлкен ізгілік екенін білдіреді. Тура мағынада...
Ерді қорласаң, састырар,
Асты қорласаң, құстырар.
Асты қорласаң, құстырар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның да, астың да қадірін түсінуді ескертеді. «Ерді қорласаң, састырар» дегені — намыс...
Алпыс қарсақ ат болмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: алпыс қарапайым қарсақ жиналса да, олардан ат шықпайды. Астарлы мағына...
Ең көп оқылған
Су ішкен құдығыңа түкірме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су алып, ішіп жүрген құдыққа түкіруге болмайды, өйткені ол суды ластай...
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Сенген қойым сен болсаң,
Күйсегеніңе болайын.
Күйсегеніңе болайын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреуге қатты сеніп, соған үміт артқан адамның сөзін білдіреді. Тура мағынасы — «егер се...
Жел тұрмаса, шөптің басы қимылдамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кез келген оқиғаның, сөздің не әңгіме-өсектің артында белгілі бір себеп болатынын білдіре...
Сала берме көзіңді әр жақсыға,
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды әр нәрсеге, әр адамға бірден сеніп, үстірт бағаламауға шақырады. Тура мағынасында:...
Бұл санаттағы мақал-мәтелдер жақсылық пен жамандықтың ара-жігін айқындап, адам баласын ізгілікке, адалдыққа және сабырға үндейді. Қазақ даналығы жақсылықтың қайтарымы болатынын, ал жамандықтың түбі өкінішке апаратынын қысқа да нұсқа тіркестермен жеткізеді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.