Жын да бейімдіні ұрады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Жын да бейімдіні ұрады» деген мақал адам өз әлсіздігін, салақтығын, қорғансыздығын танытса, кез келген кесірге, пәле-жалаға тез ұшырайтынын білдіреді. Тура мағынасында жын ұру туралы айтылғандай көрінгенімен, астарында өмірдің қаталдығы жатыр: дайын емес, сақсыз, әлжуаз адамды қиындық та, жаман ниет те оңай басады. Сондықтан бұл сөз адамды сергек, ұқыпты, өз ісіне берік болуға шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жын» — нақты кейіптен гөрі кесір, бәле, зұлымдықтың бейнесі. Ал «бейімді» сөзі әлсіз, ебі жоқ, қорғансыз адамды аңғартады. Халық осылайша көзге көрінбейтін қауіптің де ең алдымен осал жанға тиетінін әсерлі түрде жеткізген. Мақалдың қуаты — қорқытуда емес, ескерту мен сақтандыруда.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал дайындықсыздықтың зиянын айтуда қолданылады. Мысалы, емтиханға мүлде оқымай келген студенттің төмен баға алуы — соның бір көрінісі. Яғни, қабілет пен тәртіп болмаса, кез келген ортада қиындыққа тез тап боласың деген ойды меңзейді.