«Құстар туралы» мақал-мәтелдер – қазақтың табиғатты тануымен, тіршілік заңдылығын байқауымен сабақтасқан дана сөздер. Құс бейнесі арқылы еркіндік пен биіктікке ұмтылу, туған жерге сүйіспеншілік, сақтық пен қырағылық сияқты ұғымдар ықшам да нұсқа түрде жеткізіледі. Мұндай нақылдарда бүркіт, аққу, қарға, торғай секілді құстардың мінезі мен қасиеті адам болмысына теңеліп, ойға түрткі болады.

Бұл категориядағы мақал-мәтелдер тәрбиелік мәнімен құнды: еңбекқорлық, ұйымшылдық, ақылдылық, адалдық пен жауапкершілік туралы тұжырымдарды әсерлі етеді. Құсқа қатысты бейнелі тіркестер сөз мәдениетін байытып, шешен сөйлеуге үйретеді. Күнделікті өмірде де, білім мен тәрбие жұмысына да қолайлы бұл нақылдар халық даналығының табиғатпен үндес қазынасын танытады.