Хайуанаттар әлемі туралы — 5-бет 383
Сұрыптау:
Ит - адамның құлағы.
Негізгі мағынасы Ит – адамның сенімді серігі, күзетшісі, сақшысы деген ойды білдіреді. Тура мағынада ит үйді бағып…
Ит жеті қазынаның бірі.
Негізгі мағынасы Ит жеті қазынаның бірі деп иттің адам өміріндегі орны ерекше екенін айтады. Тура мағынада — ит үй…
Ит жүйрігін түлкі сүймес.
Негізгі мағынасы Ит жүйрігін түлкі сүймес деген мақалдың тура мағынасы — түлкі өзіне қауіпті, қуғыншы итті жақсы…
Ит иесіне тартады,
Түйекеш түйесіне тартады.
Түйекеш түйесіне тартады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әр нәрсенің өз иесіне, өз болмысына, өзіне жақын ортаға тартатынын білдіреді. Тура мағынада…
Ит иесіне үрмес.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ит өз иесіне үрмейді. Астарлы мағынасы — адам өзіне жақын, қамқор болып…
Күнде бір мақал
«Хайуанаттар әлемі туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Ит иесі үшін жүгіреді,
Құс өзі үшін ұшады.
Құс өзі үшін ұшады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әркімнің өз табиғаты мен мүддесіне қарай әрекет ететінін білдіреді. Ит иесіне еріп, соның…
Ит иттігін істемесе, іші ауырады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның бойындағы жаман әдет пен орынсыз мінезге ишара етеді. Тура мағынасында «ит иттігін…
Ит күшігін ырылдап сүйеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ит өз күшігін жақсы көрсе де, оны еркелеткенде ырылдап, тісін…
Ит қаппас деме,
Ат теппес деме.
Ат теппес деме.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды не жан-жануарды ешқашан толық қауіпсіз, зиянсыз деп кесіп айтпауға үйретеді. Тура…
Итпен ойнасаң - үрерсің,
Баламен ойнасаң - күлерсің.
Баламен ойнасаң - күлерсің.
Негізгі мағынасы Итпен ойнаған адам ақыры оның тілін алып, үре бастайды, ал баламен ойнаған адам күлкіге батады. Бұл…
Ит сүйекке қақалмас.
Негізгі мағынасы «Ит сүйекке қақалмас» деген мақал тура мағынасында ит сүйекті жұта алмай, қақалып қалмайды дегенді…
Иттің басын алтын табаққа салсаң,
Шоршып түседі.
Шоршып түседі.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: иттің басын алтын табаққа салсаң да, ол одан шошып, қашып түседі. Астарлы…
Иттің иесі болса, бөрінің тәңірі бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, иттің қожайыны бар, ал бөрінің, яғни қасқырдың, өзінен жоғары…
Иттің ырылдасқаны - амандасқаны.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, иттер бір-біріне ырылдасқанда, сырт көзге ол ұрыс сияқты көрінуі…
Ит үрген жерде ауыл бар.
Негізгі мағынасы «Ит үрген жерде ауыл бар» деген мақал тура мағынасында: иттің үруі — жақын маңда адамдардың, қоныстың…
Ит - ырыс.
Негізгі мағынасы «Ит - ырыс» деген мақалдың тура мағынасы — иттің үйде болуы, оның қарау, үріп белгі беру, күзету…
Інген ыңыранса, бота боздайды.
Негізгі мағынасы Інген – ботасын іздеп ыңыранады, ал ботасы соған жауап беріп боздайды. Мақалдың тура мағынасы осы…
Кәрі түйе тапырақтаса, боран болар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жасы үлкен, күш-қуаты кеміген түйе аяқтарын ауыр басып, жерді көп…
Кәрі түйе тартыншақ.
Негізгі мағынасы Кәрі түйе көп жүріп, талай жолдың, талай ауыр жүктің дәмін татқан мал. Сондықтан ол алда не күтіп…
Кедейдің аты қара жарыста озады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тура мағынасында: кедей адамның аты қарапайым, күтімі жұпыны болса да, жарыс кезінде алға…
Келеге түспеген бура керенау.
Негізгі мағынасы Келеге түспеген бура — үйірге қосылмай, көппен бірге жүрмеген, ырыққа көнбеген бура. Мұндай бураның…
Кенді жерде жылан бар,
Шөлді жерде қыран бар.
Шөлді жерде қыран бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: кенді, бай өңірде жылан кездеседі, ал шөлді жерде қыран ұшады. Астарлы…
Кереге басы - кержусан,
Жесе малға жұғымды.
Жесе малға жұғымды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — керегенің басына кержусан ілінеді, ал кержусанның иісі мен қасиеті малға…
Керқұланның қадірін ойда, қырда қақ білер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — Керқұлан сияқты жүйрік, бағалы аттың шын қадірі оны мінгенде де…
Кірекейді өлтірме,
Қонжығы қор болмасын.
Қонжығы қор болмасын.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — кірекейді өлтірмеу, өйткені оның қонжығы жетім қалып, қор болады. Астарлы…
Кісі алатын бура көп жасамайды.
Негізгі мағынасы Мақал адамға шабатын, қауіпті мінезі бар нәрсенің ұзақ өмір сүрмейтінін айтады. «Кісі алатын бура»…
Көбең мініс көтермейді,
Мәстек жүріс көтермейді.
Мәстек жүріс көтермейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — күйі жоқ, шолақ жорға ат ұзақ мінуге де, ауыр жүкті көтеруге де…
Көбік қарда түлкі ойнар,
Көк шалғында жылқы ойнар.
Көк шалғында жылқы ойнар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал табиғаттың әр құбылысы мен әр тіршіліктің өзіне лайық ортасы болатынын білдіреді. Тура…
Көкті бу көтереді,
Жерді су көтереді,
Жүйрікті ау көтереді.
Жүкті нар көтереді,
Өлімді бар көтереді.
Жерді су көтереді,
Жүйрікті ау көтереді.
Жүкті нар көтереді,
Өлімді бар көтереді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әр нәрсенің өзіне лайық тірегі, сүйеніші болатынын айтады. Көк аспанды бу көтерсе, жерді су…
Көлік жисаң атан жи,
қияға салсаң мойытпас.
Сауын жисаң бие жи,
Үш ай тоқсан болғанда,
Ариды деп ағытпас.
қияға салсаң мойытпас.
Сауын жисаң бие жи,
Үш ай тоқсан болғанда,
Ариды деп ағытпас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал мал таңдауда әр істің өз ыңғайы барын білдіреді. Егер ауыр жүк таситын көлік, шаруашылыққа…
Көн етіктіге құрым шұлғау.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көн, яғни тозған етікке құрымнан жасалған шұлғау кию. Астарлы мағынасы…
Көңілі түссе - бие,
Көңілі түспесе - түйе.
Көңілі түспесе - түйе.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам көңілінің құбылмалы, мінезінің жағдайға қарай өзгеріп тұратынын аңғартады. Тура…
Көп жорытқан ит күшәлаға жолығар.
Негізгі мағынасы «Көп жорытқан ит күшәлаға жолығар» деген мақалдың тура мағынасы — көп кезіп, көп шапқылаған ит ақыры…
Көп жорытқан түлкі терісін алдырар.
Негізгі мағынасы Көп жорытқан түлкі терісін алдырар деген мақал сақтық пен орынсыз қимылдың зиянын ескертеді. Тура…
Көшкен елдің бұқасын,
Еру елдің тайыншасы қорқытады.
Еру елдің тайыншасы қорқытады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал көшіп-қонып жүрген ел мен отырған елдің тұрмыс-тіршілігіне, мінезіне байланысты туған. Тура…
Көш-қоныңды білмейді,
Қоңы семіз түйелі.
Қоңы семіз түйелі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның шынайы жай-күйін сыртқы көрінісіне қарап тануға болмайтынын меңзейді. Тура мағынада…
Көшпелі елге түйе қол,
Жылқылы елге бие қол.
Жылқылы елге бие қол.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әр елдің тұрмысы мен шаруасына сай тірегі болатынын білдіреді. Көшпелі өмірде түйе — жүк…
Көшсе, мал семіреді,
Көшпесе, қатын семіреді.
Көшпесе, қатын семіреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — малды жайылымы шүйгін, шөбі мол жерге көшірсе, ол тез семіреді; ал…
Көштің көркі түйе еді,
Шыңырауға қауға байлап бақ.
Шыңырауға қауға байлап бақ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал көштің сәні де, салмағы да түйе екенін білдіреді. Тура мағынасында көшіп-қону кезінде ауыр…
Күлге аунаған тауықтай.
Негізгі мағынасы «Күлге аунаған тауықтай» деген мақал біреудің түр-әлпеті, қылығы немесе күйі ұсқынсыз, бейберекет…