Қонақ, қонақжайлылық туралы — 4-бет 131
Сұрыптау:
Тоқ қонақты сыйлау оңай.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қарны тоқ, яғни тойып отырған қонақты күтудің, сыйлаудың машақаты аз…
Төс - күйеудің,
Құйымшақ - қыздың сыбағасы.
Құйымшақ - қыздың сыбағасы.
Негізгі мағынасы Мал сойылып, ет мүшеленгенде әр мүше белгілі бір адамға арналады. Мақал соның екеуін атайды: төс…
Үйге келген қонаққа үйдей өкпе айтпа.
Негізгі мағынасы Бұл мақал үйге келген адамға ауыр сөз айтып, реніш жүктеме дегенді білдіреді. Тура мағынасында, үйге…
Үйге кірген құр шықпас,
Көрге кірген тірі шықпас.
Көрге кірген тірі шықпас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: үйге кірген адам қолын құр қайтармайды, яғни қонаққа дәм беріліп, сый…
Үйінде асы бардың берер батасы бар.
Негізгі мағынасы Үйінде асы бар адамның дастарқаны жайылады, қонағы келеді, ал ас ішілген соң бата айтылады. Мақал ырыс…
Күнде бір мақал
«Қонақ, қонақжайлылық туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Ұрыны қонаққа шақырсаң,
Қораңа көз салып отырады.
Залымды қонаққа шақырсаң,
Қатыныңа көз салып отырады.
Қораңа көз салып отырады.
Залымды қонаққа шақырсаң,
Қатыныңа көз салып отырады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ұры не залым адамды үйге шақырсаң, ол келген жерінде сый-сияпатқа емес…
Шай, шай ішсем, көңілім жай.
Негізгі мағынасы Шай ішсем болды, көңілім жайланады дейді мақал. Бұл қазақ тұрмысындағы шайдың орнын көрсетеді: жол…
Шақырған жерден қалма,
Шақырмаған жерге барма.
Шақырмаған жерге барма.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды әдептілікке, орын мен рет білетін ұстамдылыққа шақырады. Біреудің шақыруымен барған…
Шақырылмаған қонаққа шайдан өзге тамақ жоқ.
Негізгі мағынасы Шақырылмай, ескертусіз келген қонаққа үй иесі барын түгел жайып салмайды, тек қолындағы жеңіл-желпі…
Шақырылмаған қонақ
Сыпырылмаған жерге отырады.
Сыпырылмаған жерге отырады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: шақырылмай келген қонақ үй иесінің дайындығы жоқ, сыпырылып, тазаланбаған…
Шөре-шөре дегенді
Лақ білмес болар ма,
Мезіреті қылғанды
Қонақ білмес болар ма?!
Лақ білмес болар ма,
Мезіреті қылғанды
Қонақ білмес болар ма?!
Негізгі мағынасы Бұл мақал қонаққа көрсетілген құрмет пен көңілдің бос кетпейтінін аңғартады. Тура мағынасында — лақ…