Хайуанаттар әлемі туралы 501
Хайуанаттар әлемі туралы қазақ мақал-мәтелдері: жануар мінезі арқылы өмірлік өнеге мен тәрбие айтатын даналық сөздер.
501
Мақал-мәтелдер
52.6K
Барлық қаралым
105
Орташа қаралым
Мақал-мәтелдер
Сорттау:
Биік таудың басына
Қиялап ұшып қыран да шығады,
Жер бауырлап, жылжып,
Жылан да шығады.
Қиялап ұшып қыран да шығады,
Жер бауырлап, жылжып,
Жылан да шығады.
Бөрінің аузы жесе де қан, жемесе де қан.
Баба бүркіт барлап ұшады,
Бала бүркіт парлап ұшады.
Бала бүркіт парлап ұшады.
Жаман иттің атын «Бөрібасар» қояды.
Екі қарға таласса, бір құзғынға жем болар.
Түйе сілкінсе, бір есекке жүк қалар.
Қараңғы үйде қабан күркірейді.
Бақа көлін аңсайды,
Бұлдырық шөлін аңсайды.
Бұлдырық шөлін аңсайды.
Қағынан жеріген құлан қаңғырып өлер.
Қырда қасқыр ұлыса,
Үйдегі иттің бауыры сыздайды.
Үйдегі иттің бауыры сыздайды.
Көп суыр ін қазбас, ін қазса, кең қазбас.
Жылқының жауы - бөгелек,
Жыланның жауы - дегелек.
Жыланның жауы - дегелек.
Аш иттің артын сұқ ит жалайды.
Түлкінің қызылдығы - өзінің соры.
Торғай, торғай, тотым бар,
Бір жапырақ етім бар.
Бір жапырақ етім бар.
Ең көп қаралған осы тақырыпта
«Хайуанаттар әлемі туралы» мақал-мәтелдер — қазақтың тұрмыс-тіршілігі мен табиғатқа жақын дүниетанымынан туған нақыл сөздер. Бұл топта жылқы, түйе, қой, қасқыр, түлкі, ит, бүркіт секілді жануарлар бейнесі арқылы адам мінезі, қоғамдағы қатынас, еңбек пен ерлік, сақтық пен айла сияқты ұғымдар астарлы түрде жеткізіледі.
Мұндай мақал-мәтелдер тәрбиелік мәнімен құнды: жақсы қасиетті дәріптеп, жаман әдеттен сақтандырады. Жануарлар әрекеті салыстыру, теңеу ретінде қолданылып, ойды қысқа да нұсқа түйіндеуге көмектеседі. Сондықтан бұл категория оқырманға ұлттық танымды тереңірек түсіндіріп, сөз мәдениетін байытуға бағытталған.
Мұндай мақал-мәтелдер тәрбиелік мәнімен құнды: жақсы қасиетті дәріптеп, жаман әдеттен сақтандырады. Жануарлар әрекеті салыстыру, теңеу ретінде қолданылып, ойды қысқа да нұсқа түйіндеуге көмектеседі. Сондықтан бұл категория оқырманға ұлттық танымды тереңірек түсіндіріп, сөз мәдениетін байытуға бағытталған.