Жазмыш туралы 427
Жазмыш туралы мақал-мәтелдер тағдыр, бұйрық пен өмір сынағын түсіндіріп, сабыр мен үмітке үндейді.
427
Мақал-мәтел
105.4K
Қаралым
246
Орташа
Сұрыптау:
От суымайды, сөнеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — от бірте-бірте әлсіреп, әуелі суымай тұрса да, ақыры сөніп қалады. Аст...
Дүниеде тек Құдай мұңсыз.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — дүниеде ешбір адам, жан иесі толық мұңсыз, уайымсыз болмайды; тек Құда...
Ажал айтып келмейді,
Бір адамға екі өмір
Тағдыр әсте бермейді.
Бір адамға екі өмір
Тағдыр әсте бермейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өмірдің өткінші екенін, өлімнің алдын ала ескертпей келетінін білдіреді. Ажал адамға хаба...
Қартайып өлсең, қапың жоқ.
**Негізгі мағынасы** «Қартайып өлсең, қапың жоқ» деген мақал адамның өз ғұмырын табиғи жолмен, жасы жетіп, мезгілі келг...
Адам ойлайды, Құдай шешеді.
**Негізгі мағынасы** Адам қанша жоспар құрып, ойлап-толғанғанымен, өмірдің соңғы нәтижесі өз қолында емес екенін бұл мақ...
Қара шаштың ақтығы - бір өлімнің хақтығы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өмірі шектеулі екенін, қартайып, шаштың ағуы — табиғи құбылыс екенін білдіреді....
Арыстан қартайса, тышқанның інін аңдыр.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — арыстандай айбатты аң қартайғанда бұрынғы күшінен айырылып, ұсақ нәрсе...
Өлімнен қорықсаң, өлерсің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — өлімнен қатты қорыққан адам өзін де, ісін де тежеп, тіршілікте белсенд...
Көшерін жел біледі,
Қонарын сай біледі.
Қонарын сай біледі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам өміріндегі көшу-қону, орын ауыстыру, қоныс таңдау сияқты істің алдын ала белгісіз, қ...
Жалаң аяқ жар кешті,
Қызыл аяқ қар кешті.
Қызыл аяқ қар кешті.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: адам бір кезде жалаң аяқ болып, жар бойымен де, қар үстімен де жүріп өт...
Жылағанмен өлген кісі тірілмейді.
**Негізгі мағынасы** Жылап-еңіреу, қатты қайғыру адамды алдағы қайғыдан құтқармайды, болған істі кері қайтара алмайды. Б...
Өмір өзіңдікі, өлім өзгенікі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өмірі өз қолында екенін, ал өлімнің өз еркінен тыс, басқа бір құбылыс екенін меңз...
Мың күн жанған шырақ бір күн сөнеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: ұзақ уақыт жанып тұрған шырақтың да бір күні сөніп қалатыны. Астарлы ма...
Өлім жөнінде көп айтса,
Тірінің берекесі қашады.
Тірінің берекесі қашады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды өлім жайын орынсыз, жиі қозғай беруден сақтандырады. Өлім туралы көп айта беру көң...
Бақ пен дәулет көшпелі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бақ та, дәулет те бір орында тұрақтамайды, көшіп-қонып, өзгеріп отырады...
Ең көп оқылған
Ұшарын жел, қонарын сай біледі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр істің, әр адамның өз жолы мен тұрақтайтын орнын алдын ала бір Алла емес, сол істің таб...
Таудай талап бергенше,
Бармақтай бақ бер.
Бармақтай бақ бер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға шама жетпейтін зор талап, үлкен арман бере салғаннан гөрі, соған сәйкес келетін ба...
Таң атпайын десе де,
Күн қоймайды.
Күн қоймайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өмірдің өз заңдылығы бар екенін білдіреді. Адам бір істің болуын қаламаса да, табиғат пен...
Жел дауылды шақырады,
Бұлт жауынды шақырады.
Бұлт жауынды шақырады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр құбылыстың өз салдары бар екенін білдіреді. Тура мағынасында жел соқса, ауа райы өзгер...
Уайым түбі - тұңғиық,
Батасың да, кетесің.
Тәуекел түбі - желқайық,
Мінесің де, өтесің.
Батасың да, кетесің.
Тәуекел түбі - желқайық,
Мінесің де, өтесің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды уайымға берілмеуге, батыл қадам жасап, тәуекелге бел байлауға шақырады. Тура мағын...
«Жазмыш туралы» санатындағы қазақ мақал-мәтелдері тағдырдың жазуы, адамға бұйырған несібе, өмір жолындағы бұралаңдар мен сынақтардың мәнін қысқа да нұсқа жеткізеді. Бұл нақылдар халықтың дүниетанымын, Алланың бұйрығына илану мен адамның ниеті, еңбегі арасындағы байланысын танытады.
Мұндай мақалдар қиындыққа мойымай, сабыр сақтауға, жақсылықтан үміт үзбеуге шақырады. Сондай-ақ тағдырды сылтау етпей, әрекет пен жауапкершілікті қатар ұстауды еске салып, өмірдің әр кезеңінде дұрыс шешім қабылдауға бағыт береді.
Мұндай мақалдар қиындыққа мойымай, сабыр сақтауға, жақсылықтан үміт үзбеуге шақырады. Сондай-ақ тағдырды сылтау етпей, әрекет пен жауапкершілікті қатар ұстауды еске салып, өмірдің әр кезеңінде дұрыс шешім қабылдауға бағыт береді.