Ағайын туралы 252
Ағайын туралы мақал-мәтелдер туыстықтың қадірін, бірліктің күшін, сыйластық пен татулықты дәріптейді.
252
Мақал-мәтел
69.4K
Қаралым
275
Орташа
Сұрыптау:
Аға ұрар болар, іні тұрар болар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — отбасында немесе ағайын арасында аға ашуланып, қатал сөйлеп, тіпті ұрс...
Ай көрмесең, туысың жат,
Жыл көрмесең, досың жат.
Жыл көрмесең, досың жат.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам жақындарымен, туыстарымен және достарымен жиі араласып, байланысын үзбей отыру керек...
Жиенді ұрғанның қолы қалтырайды.
**Негізгі мағынасы** «Жиенді ұрғанның қолы қалтырайды» деген мақал туыстықтың киесін, нағашы мен жиен арасындағы нәзік...
Аға бастар, іні қоштар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал үлкеннің жолы, бастамасы мен жауапкершілігі алдыңғы орында болатынын білдіреді. «Аға баст...
Інің ағаңдай болмас,
Ағаң атаңдай болмас.
Ағаң атаңдай болмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал туыстық қатынаста әр адамның өз орны бар екенін білдіреді. Іні – іні болып қалады, қанша...
Түбі бірге түнекте де табысар .
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — түбі, шыққан тегі бір адамдар қараңғыда да бірін-бірі табады деген ой...
Жаман болса ағамыз,
Жақсыны қайдан табамыз?
Жақсыны қайдан табамыз?
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ағайынның, әсіресе үлкеннің тәрбиесі мен үлгісі өте маңызды екенін білдіреді. Егер өзіңе...
Ашу - ағадан, кешірім - ініден.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ағайын арасындағы сыйластық пен сабырды меңзейді. Тура мағынасында, үлкен аға кейде ашу ү...
Жақсы қасиет нағашыдан жұғады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жақсы мінез-құлық, ізгілік, әдеп пен өнегенің адамның бойына туа бітпей, көбіне жақын ор...
Туысы жаман туғанын жамандайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жақын туыс, өз қандасы болса да, кейбір адамның өз ағайынының жақсысын көре алмай, кемшіл...
Нағашысы жаманның жиені оңбас.
**Негізгі мағынасы** «Нағашысы жаманның жиені оңбас» мақалы нағашы жағынан көрген тәрбие, үлгі-өнеге баланың мінезіне ә...
Атамыз - Алаш , керегеміз - ағаш.
**Негізгі мағынасы** «Атамыз – Алаш, керегеміз – ағаш» деген мақал қазақ халқының біртұтас ел екенін, түп-тамыры ортақ...
Ең көп оқылған
Ағасы бардың жағасы бар,
Інісі бардың тынысы бар.
Інісі бардың тынысы бар.
**Негізгі мағынасы** Ағасы бар адам қорғансыз емес, сүйенер тірегі, ақыл сұрайтын үлкені болады. «Жағасы бар» деу — біре...
Ата-ананың қадірін,
Балалы болғанда білерсің.
Ағайынның қадірін,
Жалалы болғанда білерсің.
Балалы болғанда білерсің.
Ағайынның қадірін,
Жалалы болғанда білерсің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ата-ана мен ағайынның шын қадірі адам басына іс түскенде, өмірдің ауыртпалығын көргенде а...
Жолы болар жігіттің,
Жеңгесі шығар алдынан.
Жеңгесі шығар алдынан.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жолы оңға басатын, ісі сәтті жігіттің алдынан жеңгесі шығып, жолын ашы...
Жеті атасын білмеген - жетесіз.
**Негізгі мағынасы** Жеті атасын білмеген адамды халық «жетесіз» деп сынайды. Мұндағы тура мағынасы — өз тегін, ата-баба...
Жаман ағайын
бар болса, көре алмайды,
жоқ болса, бере алмайды.
бар болса, көре алмайды,
жоқ болса, бере алмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал туыстың бәрі бірдей жақсы болмайтынын ескертеді. Ағайынның жаманы бар болса, бауырының же...
«Ағайын туралы» мақал-мәтелдер — қазақтың туыстық қатынасқа, бауырмалдыққа және ел ішіндегі ынтымаққа берген бағасын танытатын нақыл сөздер. Бұл топтағы даналық ойлар ағайынның арасы ажырамай, қиын шақта сүйеніш, қуанышта серік болуын насихаттайды.
Мұндағы мақал-мәтелдер жақын-жуықпен тату болудың, үлкенге құрмет, кішіге ізет көрсетудің мәнін ашады. Туыстықтың тек қан байланысы емес, ортақ жауапкершілік пен адамгершілік өлшемі екенін еске салып, ұрпақты бірлікке, кешірімге, ынсап пен сыйға тәрбиелейді.
Мұндағы мақал-мәтелдер жақын-жуықпен тату болудың, үлкенге құрмет, кішіге ізет көрсетудің мәнін ашады. Туыстықтың тек қан байланысы емес, ортақ жауапкершілік пен адамгершілік өлшемі екенін еске салып, ұрпақты бірлікке, кешірімге, ынсап пен сыйға тәрбиелейді.