Жазмыш туралы 427
Жазмыш туралы мақал-мәтелдер тағдыр, бұйрық пен өмір сынағын түсіндіріп, сабыр мен үмітке үндейді.
427
Мақал-мәтел
137.3K
Қаралым
321
Орташа
Сұрыптау:
Егіз бота не баққа, не даққа туады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — егіз туған бота сирек әрі өзгеше құбылыс, сондықтан ол бірде жақсы ныш...
Қашқан қоян жатқан қоянды ала кетеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — үріккен, қашып бара жатқан қоян жолында жатқан қоянды да ілестіріп әке...
Шөлден шүлен туады.
**Негізгі мағынасы** Шөлден шүлен туады деген мақал таршылық пен қиындықтың өзінен де береке, игілік шығуы мүмкін екенін...
Жалғыздық - бір Тәңірдің сыбағасы.
**Негізгі мағынасы** Жалғыздық – әр адамға тән күй, бірақ оның шын мәніндегі ауырлығын толық көтере алатын тек бір Тәңір...
Қорада лақ туса, өрісте от өнер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қорада лақ туса, өрістегі от та оған жетіп, тез өшіп қалады. Астарлы ма...
Өлім - тіршіліктің елесі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өмір мен өлімнің бір-бірінен ажырамас екенін, тіршілік атаулының өткінші екенін білдіред...
Тәуекел тау бұзады.
**Негізгі мағынасы** Тәуекел ету — батыл қадам жасап, қиын істен қорықпау деген сөз. Мақалдың тура мағынасы: адам үлкен...
Көктен сұрағанын жерден берді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреудің тілегі, арманы немесе сұраған нәрсесі күткенінен де тез, оңай орындалғанын білді...
Алдырар күні жаздырар.
**Негізгі мағынасы** «Алдырар күні жаздырар» деген мақалдың тура мағынасы — бір істің сәті келмейінше, адам алдын ала әр...
Су бір аққан жерінен мың ағар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су бір арнамен ақса да, кейін сол жерден қайта-қайта ағып, ізін жалғас...
Қуғынмен келген сүргінмен кетеді.
**Негізгі мағынасы** Қуғынмен келген адам не зат, не билік ұзақ тұрақтамайды деген ой айтылады. Тура мағынасында біреуді...
Бұйырған малға тісің тисін.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адамға тағдырдан, несібеден келген малдың берекесі болсын, соны пайдал...
Әзірейіл барда жаным бар деме,
Әуеде бұлт барда малым бар деме.
Әуеде бұлт барда малым бар деме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды астамшылықтан, орынсыз сенімнен сақтандырады. «Жаным бар» деп, өмірім ұзақ, аман-с...
Тумақ хақ, өлмек хақ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адам да, тірі жан да дүниеге келеді, уақыт келгенде өмірден өтеді деге...
Қанша берік дегенмен,
Тәуекел де қажиды.
Тәуекел де қажиды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қанша мықты, берік нәрсе болса да, ұзаққа созылған ауыртпалыққа төтеп б...
Ең көп оқылған
Ұшарын жел, қонарын сай біледі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр істің, әр адамның өз жолы мен тұрақтайтын орнын алдын ала бір Алла емес, сол істің таб...
Таудай талап бергенше,
Бармақтай бақ бер.
Бармақтай бақ бер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға шама жетпейтін зор талап, үлкен арман бере салғаннан гөрі, соған сәйкес келетін ба...
Таң атпайын десе де,
Күн қоймайды.
Күн қоймайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өмірдің өз заңдылығы бар екенін білдіреді. Адам бір істің болуын қаламаса да, табиғат пен...
Уайым түбі - тұңғиық,
Батасың да, кетесің.
Тәуекел түбі - желқайық,
Мінесің де, өтесің.
Батасың да, кетесің.
Тәуекел түбі - желқайық,
Мінесің де, өтесің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды уайымға берілмеуге, батыл қадам жасап, тәуекелге бел байлауға шақырады. Тура мағын...
Жел дауылды шақырады,
Бұлт жауынды шақырады.
Бұлт жауынды шақырады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр құбылыстың өз салдары бар екенін білдіреді. Тура мағынасында жел соқса, ауа райы өзгер...
«Жазмыш туралы» санатындағы қазақ мақал-мәтелдері тағдырдың жазуы, адамға бұйырған несібе, өмір жолындағы бұралаңдар мен сынақтардың мәнін қысқа да нұсқа жеткізеді. Бұл нақылдар халықтың дүниетанымын, Алланың бұйрығына илану мен адамның ниеті, еңбегі арасындағы байланысын танытады.
Мұндай мақалдар қиындыққа мойымай, сабыр сақтауға, жақсылықтан үміт үзбеуге шақырады. Сондай-ақ тағдырды сылтау етпей, әрекет пен жауапкершілікті қатар ұстауды еске салып, өмірдің әр кезеңінде дұрыс шешім қабылдауға бағыт береді.
Мұндай мақалдар қиындыққа мойымай, сабыр сақтауға, жақсылықтан үміт үзбеуге шақырады. Сондай-ақ тағдырды сылтау етпей, әрекет пен жауапкершілікті қатар ұстауды еске салып, өмірдің әр кезеңінде дұрыс шешім қабылдауға бағыт береді.