Жақсылық , Жамандық туралы 2199
Жақсылық пен жамандық туралы мақал-мәтелдер өмірлік таңдау, мінез, адамгершілік пен жауапкершілікті ұқтырады.
2199
Мақал-мәтел
621.3K
Қаралым
282
Орташа
Сұрыптау:
Тіріде жылы қарамас,
Өлгенде жоқтап жыламас.
Өлгенде жоқтап жыламас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам тірі кезінде қадірін білмей, жылы қабақ танытпай, сый-құрмет көрсетпесе, өлген соң ж...
Еділ басынан былғанып, сағасынан тұнады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның, істің не қоғамның күйі басынан қалай басталса, соңғы нәтижесі де соған қарай қал...
Жыланның басына ақ құйып шығарады.
**Негізгі мағынасы** Жыланның басына ақ құйып шығарады деген мақал сырттай қарағанда жұмсақтық, ізгілік жасалғандай көрі...
Жаба берсе жаланы,
Жаладан жұғын қалады.
Жаладан жұғын қалады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — біреуге жаланы қайта-қайта жаудыра берсе, сол жаланың бір бөлігі болса...
Пасықта ұят, зұлымда опа жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жаман ниетті, ар-ұяты әлсіреген, ішкі дүниесі бұзылған адамнан қайырым да, тұрақты жақсыл...
Жортуылшы жолдасынан көреді, ұры - серігінен.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның жүрген ортасы, араласқан досы оның мінезі мен ісіне тікелей әсер ететінін айтады....
Жылай-жылай бергеніңді,
Қуана-қуана қайтарарсың.
Қуана-қуана қайтарарсың.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адам бір нәрсені жылап-еңіреп, қиналып берсе, кейін оны қуанып тұрып қ...
Түйені Түймебай бағады,
Сүтін Сүймебай ішеді.
Сүтін Сүймебай ішеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал еңбектің әділ бөлінбеуін, біреудің бейнетін екіншінің рахатқа айналдырып алуын меңзейді....
Балық асқа бата жүрмейді.
**Негізгі мағынасы** Балық тұрған жерде ас тез бұзылатыны сияқты, «балық асқа бата жүрмейді» деген мақал кей жағдайда бі...
Керіскен көп бопсалар,
Артында қызыл шоғы қалар.
Артында қызыл шоғы қалар.
**Негізгі мағынасы** Келіспей, керіскен адамдардың ісі ұзаққа бармайды. Бір-бірімен шамданып, тартысқан жұрт көп сөз шығ...
Жыласаң, тағы ұрамын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — біреуді ұрған адам оның жылағанын көрсе де, мейірім танытпай, қайтадан...
Шаршап жүріп мінген есек аттай болар.
**Негізгі мағынасы** Шаршап жүріп мінген есек аттай болар деген мақалдың тура мағынасы — әбден қажыған есектің үстіне ад...
Жәбірленгеннің жақтасы бол.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жапа шеккен, қорлық көрген адамды жалғыз қалдырмай, оны қолдау. Астарл...
Сары майдан дәметкен итің құрысын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреудің еңбегіне, несібесіне немесе дайын ырысына орынсыз үміт артқан адамды сынайды. Ту...
Жиенді ұрғанның қолы қалтырайды.
**Негізгі мағынасы** «Жиенді ұрғанның қолы қалтырайды» деген мақал туыстықтың киесін, нағашы мен жиен арасындағы нәзік...
Ең көп оқылған
Су ішкен құдығыңа түкірме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су алып, ішіп жүрген құдыққа түкіруге болмайды, өйткені ол суды ластай...
Сенген қойым сен болсаң,
Күйсегеніңе болайын.
Күйсегеніңе болайын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреуге қатты сеніп, соған үміт артқан адамның сөзін білдіреді. Тура мағынасы — «егер се...
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Жел тұрмаса, шөптің басы қимылдамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кез келген оқиғаның, сөздің не әңгіме-өсектің артында белгілі бір себеп болатынын білдіре...
Сала берме көзіңді әр жақсыға,
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды әр нәрсеге, әр адамға бірден сеніп, үстірт бағаламауға шақырады. Тура мағынасында:...
Бұл санаттағы мақал-мәтелдер жақсылық пен жамандықтың ара-жігін айқындап, адам баласын ізгілікке, адалдыққа және сабырға үндейді. Қазақ даналығы жақсылықтың қайтарымы болатынын, ал жамандықтың түбі өкінішке апаратынын қысқа да нұсқа тіркестермен жеткізеді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.