Жақсылық , Жамандық туралы 2199
Жақсылық пен жамандық туралы мақал-мәтелдер өмірлік таңдау, мінез, адамгершілік пен жауапкершілікті ұқтырады.
2199
Мақал-мәтел
621.6K
Қаралым
282
Орташа
Сұрыптау:
Үре білмеген ит үйге қонақ келтіреді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал тура мағынасында: үрмейтін ит үйдің қауіпсіздігін қорғай алмайды, сондықтан бөтен адамды...
Сүйеніші күшті болса,
Сүйек жұтса да, қақалмайды.
Сүйек жұтса да, қақалмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның сүйенер тірегі мықты болса, ең ауыр қиындықтың өзін жеңіл өткере алатынын білдіре...
Өтірік шындықтың қасына түнейді.
**Негізгі мағынасы** Өтірік уақытша ғана өмір сүретін, шындықтың жанында ұзақ тұра алмайтын нәрсе деген ойды білдіреді....
Құдайдан безгенді шайтан сүйеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, Құдайға, яғни иман мен ізгілікке қарсы шыққан адамды шайтан өзі...
Күштіде Тәңір жоқ.
**Негізгі мағынасы** «Күштіде Тәңір жоқ» деген мақалдың тура мағынасы — күші басым, билігі жүріп тұрған адамға ешкім қа...
Жаманның қойнына жатқанша,
Жақсының аяғына жат.
Жақсының аяғына жат.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға жаман кісінің қасында жүргеннен гөрі, жақсы адамның алдындағы кішіпейілділік пен б...
Жалаңаш кісіні ұры тонамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: үстінде ештеңесі жоқ, яғни еш малы, заты, дүниесі жоқ адамды ұры тонама...
Жақсының үйі мен түзі бірдей.
**Негізгі мағынасы** «Жақсының үйі мен түзі бірдей» деген мақал жақсы, тәрбиелі, ізетті адам үйінде де, түзде де бір қа...
Жақсы екен деп жүрерсің,
Күнің түскенде білерсің.
Күнің түскенде білерсің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — бір нәрсе немесе бір адам сырт көзге жақсы көрінуі мүмкін, бірақ оның...
Үйіне ит иіскеп кірмейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өз үйінде, өз ортасында абыройы мен беделі болмай, жұртқа қадірсіз күй кешетінін...
Жылан жалбыздан қашар.
**Негізгі мағынасы** Жылан жалбыздың иісіне жоламайды, одан қашады. Мақалдың тура мағынасы да осы: жыланға ұнамайтын, жа...
Ат жалдаған өтер, ит жалдаған кетер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: атты жалға алған адам жолды бітіріп, кейін қайтарады, ал итті жалға алғ...
Барлық әр нәрсе дегізер,
Жоқтық арам жегізер.
Жоқтық арам жегізер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бар адам әртүрлі шаруаны да, ойдағысын да істеуге мүмкіндік табады, ал...
Сен бұтаны көтерсең,
Бұта сені көтереді.
Бұта сені көтереді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — егер сен бұтақты, бұтаны жоғары көтерсең, ол да саған тірек болатындай...
Ұрлаған - бір кісі,
Ұрлатушы - мың кісі.
Ұрлатушы - мың кісі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ұрлықтың тек бір адамның ісі болып көрінгенімен, оның зардабы көпшілікке тиетінін аңғарта...
Ең көп оқылған
Су ішкен құдығыңа түкірме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су алып, ішіп жүрген құдыққа түкіруге болмайды, өйткені ол суды ластай...
Сенген қойым сен болсаң,
Күйсегеніңе болайын.
Күйсегеніңе болайын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреуге қатты сеніп, соған үміт артқан адамның сөзін білдіреді. Тура мағынасы — «егер се...
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Жел тұрмаса, шөптің басы қимылдамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кез келген оқиғаның, сөздің не әңгіме-өсектің артында белгілі бір себеп болатынын білдіре...
Сала берме көзіңді әр жақсыға,
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды әр нәрсеге, әр адамға бірден сеніп, үстірт бағаламауға шақырады. Тура мағынасында:...
Бұл санаттағы мақал-мәтелдер жақсылық пен жамандықтың ара-жігін айқындап, адам баласын ізгілікке, адалдыққа және сабырға үндейді. Қазақ даналығы жақсылықтың қайтарымы болатынын, ал жамандықтың түбі өкінішке апаратынын қысқа да нұсқа тіркестермен жеткізеді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.