Жақсылық , Жамандық туралы 2199
Жақсылық пен жамандық туралы мақал-мәтелдер өмірлік таңдау, мінез, адамгершілік пен жауапкершілікті ұқтырады.
2199
Мақал-мәтел
507.8K
Қаралым
230
Орташа
Сұрыптау:
Жарамсақтанған ит жатқанша таяқ жейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жалпақ тілмен айтқанда, жағымпазданған, орынсыз жалбақтаған адам түптің түбінде опық жейд...
Алтын қарғы ит мойнында да жүреді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — иттің мойнында алтыннан жасалған қарғы да болуы мүмкін. Астарлы мағына...
Ұры күндіз босқа ұйықтамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ұры адамның ісі тынымсыз, қулыққа бейім болатынын білдіреді. Тура мағынасында ұры күндіз...
Жақсы ашып жер,
Жаман басып жер.
Жаман басып жер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы адам келген жерін көркейтіп, айналасына пайда әкеледі, ал жаман...
Ерден елтірі даулап алсаң да олжа.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: ер жігіттен бір елтіріні даулап, тартып алсаң да, ол олжа болып есептел...
Елін сатып асаған,
Екі-ақ күн жасаған.
Екі-ақ күн жасаған.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өз елін, халқын сатып, опасыздықпен пайда тапқан адамның бақыты ұзақ болмайтынын білдіред...
Тілде бар да, істе жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның сөзі мен ісі қабыспайтын жағдайды білдіреді. Тура мағынасында: ауызбен айтылған у...
Жылан жалбыздан қашар.
**Негізгі мағынасы** Жылан жалбыздың иісіне жоламайды, одан қашады. Мақалдың тура мағынасы да осы: жыланға ұнамайтын, жа...
Сорлыға соққы бұрын тиер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — сорлы, әлсіз, қорғансыз адамға соққы бірінші тиеді. Астарлы мағынасы —...
«Кел, кел» көп болса, ит те салауатты.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бір итке бірнеше адам қайта-қайта «кел» деп шақырса, ол абдырап, әркімн...
Есекке ерген күлге аунар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: есек қайда жүрсе, сол жолдың шаңына, күл-қыбырына өзі де аунайды. Астар...
Дүние - ұшып кеткен құс,
Жақсылық - көрген түс.
Жақсылық - көрген түс.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал дүниенің өткінші, тұрақсыз екенін ескертеді. Байлық, мансап, қызық атаулы ұзақ тұрмайды,...
Қайғының жолы құлама.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал қайғы-қасірет пен қиындықтың соқпағы әрдайым ауыр болатынын, ондай кезде адам сүрініп кет...
Жақсы атағыңды жоғалтқанша,
Жұлыныңды үз.
Жұлыныңды үз.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның абыройы мен беделі мал-мүліктен де қымбат екенін аңғартады. Тура мағынасында: кер...
Алдау бар жерде ақиқат жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: алдау болған жерде шындық айтылмайды, ақиқат көрінбейді. Астарлы мағын...
Ең көп оқылған
Су ішкен құдығыңа түкірме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су алып, ішіп жүрген құдыққа түкіруге болмайды, өйткені ол суды ластай...
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Сенген қойым сен болсаң,
Күйсегеніңе болайын.
Күйсегеніңе болайын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреуге қатты сеніп, соған үміт артқан адамның сөзін білдіреді. Тура мағынасы — «егер се...
Жел тұрмаса, шөптің басы қимылдамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кез келген оқиғаның, сөздің не әңгіме-өсектің артында белгілі бір себеп болатынын білдіре...
Сала берме көзіңді әр жақсыға,
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды әр нәрсеге, әр адамға бірден сеніп, үстірт бағаламауға шақырады. Тура мағынасында:...
Бұл санаттағы мақал-мәтелдер жақсылық пен жамандықтың ара-жігін айқындап, адам баласын ізгілікке, адалдыққа және сабырға үндейді. Қазақ даналығы жақсылықтың қайтарымы болатынын, ал жамандықтың түбі өкінішке апаратынын қысқа да нұсқа тіркестермен жеткізеді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.