Жалғыздық туралы 87
Жалғыздық туралы мақал-мәтелдер адамның ішкі күйі, сабыр, ой және қоғаммен байланыс мәнін терең жеткізеді.
87
Мақал-мәтел
17.3K
Қаралым
199
Орташа
Сұрыптау:
Дос таппай көңіл тыным таппас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адамға сырласатын, сенетін, жанын түсінетін дос керек. Астарлы мағынас...
Құдай жалғыз, мен жалғыз.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам жалғыздықты сезінген сәтте айтылатын өкініш пен мұңды білдіреді. Тура мағынасында: «...
Сүйіктің болмаса, дүние суық.
**Негізгі мағынасы** Сүйіспеншілік пен жақын жанның жоқтығы адамға дүниені салқын, қуыс етіп көрсетеді. Мұнда «дүние су...
Жалғыз түйе - бақырауық,
Жалғыз бала - жылауық.
Жалғыз бала - жылауық.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жалғыздықтың әлсіздік әкелетінін айтады. Тура мағынасында жалғыз жүрген түйе бақырып, маз...
Хамза бар, не қам бар?
**Негізгі мағынасы** «Хамза бар, не қам бар?» деген мақалдың түпкі мағынасы — сүйенер адамы, қамқор тірегі бар кісі уай...
Бөдененің үйі жоқ,
Қайда барса бытпылдық.
Қайда барса бытпылдық.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бөдене қай жерде жүрсе де, өзіне тұрақты, берік үй сала алмайды; сондық...
Доссыз өмір - шоғы жоқ көмір.
**Негізгі мағынасы** Доссыз өмірдің мәні кем, қызығы аз болады. Мақал тура мағынасында — шоғы жоқ көмір жылу бермейтіні...
Жүрсең саяқ, жерсің таяқ.
**Негізгі мағынасы** «Жүрсең саяқ, жерсің таяқ» мақалында жалғыз, қыдырымпаз, елден бөлініп жүрген адамның басына қиынд...
Алтын артқан түйенің,
Алдында есек, артында ит жүреді.
Алдында есек, артында ит жүреді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: алтын тиеген түйе жүргенде, оның алдынан да, артынан да әртүрлі жануарл...
Жатақ елде жау көп.
**Негізгі мағынасы** «Жатақ елде жау көп» деген мақалдың тура мағынасы — өз жұртың емес, бөтен елге барған адамға қауіп-...
Жалғыздың ісі өнбейді,
Жаяудың жүрісі өнбейді.
Жаяудың жүрісі өнбейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жалғыз жүрген адам алысқа жете алмайды, жаяу адам да жолды тез еңсере а...
Шайдан басқа асым жоқ ,
Құдайдан басқа досым жоқ.
Құдайдан басқа досым жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның жалғыздық күйін, тірек болар серігі мен сүйенер жанашыры аз екенін астарлап жеткі...
Ит ұяласын аңсайды.
**Негізгі мағынасы** Ит ұяласын аңсайды деген мақалдың тура мағынасы — ит өзімен бірге өскен, бірге жүрген тобын, үйренг...
Жалғыз ат мініс емес,
Жалғыз аяқ жүріс емес.
Жалғыз аяқ жүріс емес.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бір атпен жалғыз алыс жолға шығу қиын, бір аяқпен ұзақ жүріп кете алмай...
Асусыз болса, таудан без,
Пайдасыз болса, байдан без,
Панасыз болса, сайдан без.
Пайдасыз болса, байдан без,
Панасыз болса, сайдан без.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас жоқ жерде тауда да тоқтау қиын, пайдасы жоқ байдан да қайыр болмайд...
Ең көп оқылған
Қасқыр ішігі бар кісі,
Жолдасының тоңғанын білмес.
Жолдасының тоңғанын білмес.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қасқырдың ішігі киілген адам өз тоңуын сезбегендей, жолдасының тоңғанын...
Адам бір-біріне қонақ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адам бұл дүниеде мәңгі тұрмайды, әркімнің өмірі уақытша, өткінші. Аста...
Көзден кетсе, көңілден кетеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам көзіне жиі түсіп, араласып жүрген нәрсе не адам есте берік сақталатынын, ал көз алды...
«Баймын» деп мақтанба, жарлылық бар,
«Көппін» деп мақтанба, жалғыздық бар.
«Көппін» деп мақтанба, жалғыздық бар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды шектен тыс мақтанудан, өз жағдайына тым сеніп кетуден сақтандырады. Біреудің байлы...
Жақсы жолдас ерттім дегенше,
Жарты жолдан өттім де.
Жарты жолдан өттім де.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы жолдас тапқан адам жолдың жартысын жүріп қойғандай болады. Астар...
«Жалғыздық туралы» мақал-мәтелдер – адам жанының тынысы, ойға шомып, өзін танып-білуге жетелейтін нақыл сөздер топтамасы. Бұл санатта жалғыз қалудың салмағы мен сабағы, кейде еркіндік пен жауапкершілікке айналатын қыры көрініс табады.
Қазақ даналығы жалғыздықты тек мұң ретінде емес, тәубе, сабыр, қайрат пен парасатты шыңдайтын кезең деп те бағалайды. Мұндағы мақалдар адам мен орта қарым-қатынасы, дос пен туыстың қадірі, көптің қолдауы және жеке адамның рухани беріктігі туралы ой салады.
Қазақ даналығы жалғыздықты тек мұң ретінде емес, тәубе, сабыр, қайрат пен парасатты шыңдайтын кезең деп те бағалайды. Мұндағы мақалдар адам мен орта қарым-қатынасы, дос пен туыстың қадірі, көптің қолдауы және жеке адамның рухани беріктігі туралы ой салады.