Ел туралы 445
Ел туралы мақал-мәтелдер Отан, бірлік, елдік рух пен халықтың тәлімін қысқа да нұсқа жеткізеді.
445
Мақал-мәтел
139.6K
Қаралым
313
Орташа
Сұрыптау:
Құданың белгісі - сыйыс,
Қоныс белгісі - бейіт.
Қоныс белгісі - бейіт.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал екі түрлі ойды қатар жеткізеді. Біріншісі — құда-жекжаттың белгісі сыйластық пен сыйысуда...
Ердің малы елде, еріккенде қолда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ер жігіттің мал-мүлкі мен дәулеті жеке басының ғана сәні емес, ел ішіндегі тірек, ортақ и...
Еңбек патшалықты асырайды.
**Негізгі мағынасы** Еңбек – адамның да, елдің де ырысын арттыратын ең үлкен күш. Бұл мақал тура мағынасында күнкөріс үш...
Ел от алған жерге су төкпе.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреудің басталған ісіне, көтерілген намысына, не қызған көңіліне әдейі кедергі жасама, о...
Үйдің басын қатын қосар,
Елдің басын батыр қосар.
Елдің басын батыр қосар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал үй ішіндегі тірліктің тізгінін әйел ұстайтынын, ал елдің, жұрттың тағдырын ерлік пен намы...
Елдің күші - селдің күші.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — сел қалай тасыса, жолындағының бәрін қиратып, тоқтаусыз ағатын қуатты...
Елден безген ер болмас,
Өнерлі құл қор болмас.
Өнерлі құл қор болмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал екі ойды қатар айтады. Біріншісі — туған елінен безіп, жұртынан қол үзген адам нағыз ерді...
Егесіз ел азар,
Иесіз жер тозар.
Иесіз жер тозар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал елдің де, жердің де қараусыз қалса, берекесі кететінін айтады. «Егесіз ел» — басы бірікпе...
Ынтымақ барда ырыздық бар.
**Негізгі мағынасы** Ынтымақ болған жерде береке де, несібе де көбейеді деген сөз. Тура мағынасында адамдар тату болып,...
Рух өлмейді, көшеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — рух, яғни адам мен елдің ішкі қуаты, бір жерде қалып қоймай, ұрпақтан...
Елің - панаң,
Жерің - анаң.
Жерің - анаң.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал туған ел мен туған жердің адам өміріндегі орнын өте биік қояды. «Елің - панаң» дегені: ад...
Әмірші есірсе, әлеумет сорлайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал билік басындағы адам шектен шығып, өзіне тым сеніп, астамси бастаса, оның зардабын қара х...
Иті семіз, малы арық - жер азғаны,
Ынтымағы болмаса - ел азғаны.
Ынтымағы болмаса - ел азғаны.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: иттің семіз, ал малдың арық болуы — жердің тозғанын, шөбінің шүйгін бо...
Ел даусыз болмас,
Ер жаусыз болмас.
Ер жаусыз болмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өмірде дау-дамай да, қауіп-қатер де болмай тұрмайтынын айтады. Бір елдің ішінде әртүрлі п...
Діннен безсең де, елден безбе.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның дін жолынан алыстауы мүмкін екенін, бірақ туған елінен, жұртынан, халқы мен ортас...
Ең көп оқылған
Өсер елдің баласы,
Бірін-бірі батыр дейді.
Өшер елдің баласы,
Бірін-бірі қатын дейді.
Бірін-бірі батыр дейді.
Өшер елдің баласы,
Бірін-бірі қатын дейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал елдің болашағы жас ұрпақтың сөзінен, ойынан, бір-біріне берген бағасынан білінеді дегенді...
Ит - тойған жеріне,
Ер жігіт - туған жеріне.
Ер жігіт - туған жеріне.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның табиғаты мен ер жігіттің елге, жерге деген сүйіспеншілігін салыстырады. Ит тойған...
Үйге дәуіт кірсе, құт кіреді.
**Негізгі мағынасы** Үйге дәуіт кірсе, құт кіреді деген мақал үйге кірген кішкентай да, зиянсыз жәндікті жақсылықтың бел...
Көп түкірсе, көл болады,
Көп біріксе, ел болады.
Көп біріксе, ел болады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — көп адамның аз-аздан түкіргені жиналып, көлдей үлкен нәрсеге айналуы....
Бірлігі жоқ ел тозады,
Бірлігі күшті ел озады.
Бірлігі күшті ел озады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал елдің тірегі — бірлік екенін айтады. Бірлігі жоқ жұрт іштен ыдырап, тіршілігі әлсіреп, бе...
«Ел туралы» мақал-мәтелдер қазақтың елдік санасын, Отанға сүйіспеншілігін, бірлік пен татулықтың қадірін айқын бейнелейді. Бұл санаттағы нақыл сөздер халықтың ғасырлар бойғы тәжірибесінен туған ой-тұжырымды ықшам түрде жеткізіп, ел мен жердің қасиетін ұғындырады.
Мұнда туған жерді құрметтеу, халыққа қызмет ету, намыс пен абыройды сақтау, ынтымақтың күші сияқты тақырыптар жиі айтылады. Елдікті дәріптейтін бұл мақалдар мен мәтелдер жас ұрпаққа тәлім беріп, ұлттық құндылықты сақтауға, қоғамда жауапкершілік пен бауырмалдықты нығайтуға үндейді.
Мұнда туған жерді құрметтеу, халыққа қызмет ету, намыс пен абыройды сақтау, ынтымақтың күші сияқты тақырыптар жиі айтылады. Елдікті дәріптейтін бұл мақалдар мен мәтелдер жас ұрпаққа тәлім беріп, ұлттық құндылықты сақтауға, қоғамда жауапкершілік пен бауырмалдықты нығайтуға үндейді.