Жақсылық , Жамандық туралы 2199
Жақсылық пен жамандық туралы мақал-мәтелдер өмірлік таңдау, мінез, адамгершілік пен жауапкершілікті ұқтырады.
2199
Мақал-мәтел
399.3K
Қаралым
181
Орташа
Сұрыптау:
Жыланның басына ақ құйып шығарады.
**Негізгі мағынасы** Жыланның басына ақ құйып шығарады деген мақал сырттай қарағанда жұмсақтық, ізгілік жасалғандай көрі...
Батырдан барымташыл туады.
**Негізгі мағынасы** «Батырдан барымташыл туады» деген мақал тура мағынасында батырдың ұрпағы да әкесіне тартып, өжет,...
Қайраты бар кісінің
берекеті бар ісінің.
берекеті бар ісінің.
**Негізгі мағынасы** Қайраты бар адам істі тастамай, соңына дейін жеткізеді. Оның еңбегі де, әрекеті де берекелі болады,...
Түйені Түймебай бағады,
Сүтін Сүймебай ішеді.
Сүтін Сүймебай ішеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал еңбектің әділ бөлінбеуін, біреудің бейнетін екіншінің рахатқа айналдырып алуын меңзейді....
Көрнекті іс көмілмейді.
**Негізгі мағынасы** Көрнекті, елге пайдалы, көзге түсерлік жақсы іс ешқашан ұмытылмайды, жасырын қалмайды. Адамның шын...
Жын ұрғаннан жұқана қалады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы жоққа жақын, өйткені «жын ұрған» дегені — есінен танған, берекесі кеткен...
Еділ басынан былғанып, сағасынан тұнады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның, істің не қоғамның күйі басынан қалай басталса, соңғы нәтижесі де соған қарай қал...
Күндесті болсаң бол, ойнасты болма.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — күндес болсаң да, ашық жауласқан дұрыс, ал жасырын ойнастыққа, екіжүз...
Қары ауырмағанның басы ауырмайды.
**Негізгі мағынасы** Қары ауырмағанның басы ауырмайды деген мақалдың тура мағынасы — дене мүшесі қары ауырмаса, адамның...
Қорасында айыры жоқтың
малға қайырымы жоқ.
малға қайырымы жоқ.
**Негізгі мағынасы** Қорасында айыры жоқтың малға қайырымы жоқ дегені — мал баққан адамның шаруасына сай құралы, қамы ме...
Түйені жардан құлатқан - бір үзім шөп.
**Негізгі мағынасы** Түйені жардан құлатқан – бір үзім шөп деген мақал азғантай нәрсенің де үлкен апатқа себеп болатыны...
Жыртық үйді жел табар,
Өтірік сөзді шын табар.
Өтірік сөзді шын табар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жыртығы бар үйге жел кіріп, оның олқы тұсы бірден байқалады; сол сияқты...
Жиенді ұрғанның қолы қалтырайды.
**Негізгі мағынасы** «Жиенді ұрғанның қолы қалтырайды» деген мақал туыстықтың киесін, нағашы мен жиен арасындағы нәзік...
Туысы жаман туғанын жамандайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жақын туыс, өз қандасы болса да, кейбір адамның өз ағайынының жақсысын көре алмай, кемшіл...
Сөз шынды табады.
**Негізгі мағынасы** «Сөз шынды табады» деген мақал айтылған сөздің түбі бір ақиқатқа тірелетінін білдіреді. Адам не ай...
Ең көп оқылған
Су ішкен құдығыңа түкірме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су алып, ішіп жүрген құдыққа түкіруге болмайды, өйткені ол суды ластай...
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Сенген қойым сен болсаң,
Күйсегеніңе болайын.
Күйсегеніңе болайын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреуге қатты сеніп, соған үміт артқан адамның сөзін білдіреді. Тура мағынасы — «егер се...
Жел тұрмаса, шөптің басы қимылдамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кез келген оқиғаның, сөздің не әңгіме-өсектің артында белгілі бір себеп болатынын білдіре...
Сала берме көзіңді әр жақсыға,
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды әр нәрсеге, әр адамға бірден сеніп, үстірт бағаламауға шақырады. Тура мағынасында:...
Бұл санаттағы мақал-мәтелдер жақсылық пен жамандықтың ара-жігін айқындап, адам баласын ізгілікке, адалдыққа және сабырға үндейді. Қазақ даналығы жақсылықтың қайтарымы болатынын, ал жамандықтың түбі өкінішке апаратынын қысқа да нұсқа тіркестермен жеткізеді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.