Жаманмен ерегескенше, жақсымен кеңес.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамды орынсыз тартыстан, дау мен керістен сақтандырады. Жаман мінезді, теріс пиғылды адаммен айтысып уақыт жоғалтқаннан гөрі, ақылы бар, ниеті түзу кісімен ақылдасқан дұрыс деген ой айтылады. Тура мағынасында — ерегіс пен кеңесті салыстырады, ал астарлы мағынасы — өмірде кіммен аралассаң, соның ықпалына түсесің, сондықтан дұрыс адамды таңдау керек деген тәлім береді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жаман» — тек бір адам емес, қызбалықты, күншілдікті, араздықты білдіретін бейне. «Жақсы» — парасатты, сабырлы, елге пайдасы тиетін адам. «Ерегесу» сөзі қақтығыс, дауды көрсетсе, «кеңес» ақылдасу, ой бөлісу, дұрыс шешім табу ұғымын білдіреді. Яғни мақал екі түрлі жолды қарсы қояды: біреуі — күйкі тірлікке жетелейтін тар жол, екіншісі — пайданы ойлататын кең жол.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал жұмыс орнында, отбасында, достар ортасында өте орынды. Мысалы, әлеуметтік желіде біреу арандататын пікір жазса, оған ілесе бермей, сабырлы, білімді адамнан кеңес алған жөн. Сонда дау ұлғаймайды, мәселе де дұрыс шешіледі. Мақалдың тәрбиесі — ашуға ерме, ақылға жүгін.