Түнде жүрген күндіз қуанар,
Жасында үйленген қартайғанда қуанар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — түнде жүрген адам күндіз жарыққа жеткенде қуанады, ал жас кезінде үйленген адам қартайғанда соның игілігін көреді. Астарлы мағынасы — әр істің өз уақыты бар, ерте жасалған дұрыс қадамның пайдасы кейін анық байқалады. Жастардың отбасын дер кезінде құрып, жауапкершілік алып, өмірін реттеуі болашақтағы тыныштық пен қуанышқа жеткізеді. Уақытында басталған іс адамды өкініштен сақтайды.
Образдар мен теңеулер
«Түн» — қиындық, белгісіздік, бейнет пен қиналыс белгісі. «Күндіз» — жарық, жеңілдік, қуаныш пен анықтықтың символы. Ал «жасында үйлену» — өмірді кешіктірмей, салмақты шешім қабылдау дегенді білдіреді. «Қартайғанда қуанар» деуі — жас күнгі еңбек пен дұрыс таңдаудың жемісі кейін көрінетінін аңғартады. Мұнда жарық пен түннің қарсы қойылуы өмірдің ауыр-жеңіл сәттерін бейнелейді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал жастарды жауапты болуға, өмірді кейінге қалдырмауға үндейді. Мысалы, бір жігіт білімін, жұмысын, тұрмысын реттеп, отбасын уақытында құрса, кейін балалары ер жеткенде өзі де жалғыз қалмай, жан жылуын сезеді. Сондықтан мақал ерте қамданудың, саналы шешімнің қадірін түсіндіреді.
Jasynda úılengen qartaıǵanda qýanar.