Тәуір көрген досыңа,
Тәуір көрген малын бер,
Көре-көре сүйінсін.
Көңіл қалған досыңа,
Жаратпаған малын бер,
Көре-көре күйінсін.

Негізгі мағынасы

Сыйлас, тәуір көретін досыңа оның өзі ұнатқан малын бер: көрген сайын қуанып, сені жылы еске алсын. Ал көңілің қалған, ренжіткен досқа ол жаратпаған малды бер: көрген сайын күйініп, ойланатын болсын. Мақал сыйдың тілі барын айтады: сыйлық иесінің көңілін, қарым-қатынастың шын жайын жеткізеді. Дос болған соң сыйды бәрібір береді, бірақ сол сый арқылы ризашылығын да, өкпесін де білдіреді. Мұнда ашық кек емес, ишара арқылы сөйлеу мәдениеті бар.

Образдар мен теңеулер

Мал — көшпелі қазақтың ең қымбат сыйы: ат мінгізу, қой не тай беру — үлкен құрмет. Мал көз алдында жүреді, күнде өріске шығып, қораға кіреді; сондықтан «көре-көре» деген қайталау маңызды: сыйлық бір сәттік емес, ұзақ уақыт иесінің есінде жүреді. Сүйіну мен күйіну — мағынасы қарама-қарсы, бірақ дыбыстас сөздер, мақалдың екі бөлігін айнадай бейнелейді. Тәуір көру — ұнату, жақсы көру; жаратпау — ұнатпау, көңілі толмау.

Қазіргі өмірде қолданылуы

Мақалды сыйлық беру әдебі туралы әңгімеде, не сыйлық арқылы ишара жасағанды түсіндіргенде айтады. Сарыны ойлы, кейде әзіл-кекесінді. Бүгін ол ашық кек алуға үгіт ретінде емес, сыйлықтың адам көңілін жеткізетінін ұғындыру үшін айтылады. Мысалы: «Жақсы көретін досыңа көңілінен шығатын сыйлық таңда, көре-көре сүйінсін».

Қолданылу жағдаяттары

— Досының тойына ат мінгізетін ақсақал оның бұрыннан көз тігіп жүрген құла тайын таңдап, мақалдың бірінші бөлігін айтты.
— Уәдесінде тұрмаған көршісіне ағасы оның бұрын сынаған тайын сыйға тартқанда, жиналғандар мақалдың екінші бөлігін еске алып күлді.