Ас тұрган жерде ауру болмайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Ас тұрған жерде береке бар, ал береке бар жерде ауру-сырқау, қайғы-қасірет аз болады деген ой айтылады. Тура мағынасында дастарқан жайылған, үйінде асы мол, тұрмысы түзелген жерде адамның көңілі де, денесі де сергек болады. Астарлы мағынасында бұл мақал ырыс-несібесі мол, ынтымағы жарасқан үйде жан тыныштығы сақталып, өмір салты да дұрыс қалыптасатынын меңзейді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ас» — тек тамақ емес, тіршіліктің, берекенің, молшылықтың белгісі. «Тұрған жер» — үйдің, отбасының, ошақтың орны. Халық ас пен саулықты бір-бірімен байланыстырып, дұрыс қоректену, қанағат пен тазалық адамның амандығына әсер етеді деген түсінікті білдірген. Яғни дастарқанның сәні — тоқшылық қана емес, үй ішіндегі үйлесім.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазіргі кезде де денсаулықтың тамақтану мәдениетіне, тұрмыс тәртібіне байланысты екенін еске салады. Мысалы, үйде уақытылы, құнарлы ас ішіп, ұйқы мен тынығу тәртібін сақтаған адам жиі шаршамай, сырқатқа да төзімді келеді. Сондықтан мақал адамды ас қадірін білуге және денсаулықты сақтауға үндейді.