Жоқшылық туралы 331
Жоқшылық туралы мақал-мәтелдер: таршылықта сабыр, еңбек пен үміттің қадірін ұқтыратын нақыл сөздер.
331
Мақал-мәтел
101.7K
Қаралым
307
Орташа
Сұрыптау:
Тойсаң, тоқтының еті қи сасиды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның тойымсыздығын, қанағатсыз көңілін әжуа етеді. Тура мағынасында тоқтының еті – тәт...
Екі молдаға бір таба нан не болсын?
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — екі молдаға бір ғана таба нанның аздық ететіні. Астарлы мағынасы — бір...
Кедейді тер қысса,
Керегесін арқалап тауға шығады.
Керегесін арқалап тауға шығады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кедей адам таршылық көрсе де, жан сақтап, күн көру үшін кез келген қиындыққа төтеп береті...
Байлар ашты тоқ санар,
Аш жаманын жоқ санар.
Аш жаманын жоқ санар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал бай мен кедейдің, тоқ адам мен аш адамның дүниені қабылдауы әртүрлі болатынын білдіреді....
Барлық не жегізбес,
Жоқтың не дегізбес.
Жоқтың не дегізбес.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адамның қолында бар молшылық болса, ол бәрін жегізеді, яғни қалағаныңд...
Шөлдеген адамға сағым - дария-су.
**Негізгі мағынасы** Шөл қысқан адамға алыстан көрінген сағым нағыз дариядай болып елестейді. Мақалдың тура мағынасы — д...
Ақсақ қой ауыл қасында,
не құдық басында.
не құдық басында.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: ақсақ қой жүре алмай, ауылдан ұзай алмайды, не құдықтың маңынан көп кет...
Мың қайғы бір борышты өтемейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қанша көп қайғырып, уайымдағанмен, ол бір ғана борышты да өтеп бере алм...
Екі сартқа бір тартар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал бір істің, бір заттың немесе бір пайда-кірістің екі адамға тең жетпей, тек біреуіне ғана...
Ашынған тілді, ашыққан ұры болады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ашу мен аштық адамның мінезін өзгертіп жіберетінін білдіреді. Тура мағынасында, ашынған а...
Ақымақ астан жеріп, аштан өледі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: ақымақ адам ас-суға менсінбей қарайды, бар нәрсенің қадірін білмей, ақы...
Барлардікі жорға-жорға,
Жоқтардікі зорға-зорға.
Жоқтардікі зорға-зорға.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: малы, дүниесі, мүмкіндігі бар адамның тіршілігі жеңіл, жүрісі де «жорға...
Ойлаған ойды, қыстаған тұрмыс аздырады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды іштен мүжитін ең ауыр нәрсенің бірі — орындалмай жүрген ой мен таршылыққа түскен т...
Аштан өлген кісінің моласы жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — аштықтан қаза болған адамға мола да тұрғызылмауы мүмкін деген ауыр шын...
Барға - мәзір, жоққа - сабыр.
**Негізгі мағынасы** Бар нәрсеге қанағат етіп, қолдағыға шүкіршілік ету керек; ал жоқшылық не жетіспеушілік кездессе, са...
Ең көп оқылған
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Аш бала тоқ баламен ойнамайды,
Тоқ бала аш болам деп ойламайды.
Тоқ бала аш болам деп ойламайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның тұрмыс жағдайы әртүрлі болса, олардың ойы мен көңіл күйі де бірдей болмайтынын бі...
Жыртық үйдің де құдайы бар.
**Негізгі мағынасы** Жыртық үйдің де құдайы бар деген мақалдың тура мағынасы — кедей, жұпыны, тозған үйдің де иесі, несі...
Тек жүрсең - тоқ жүресің.
**Негізгі мағынасы** Тек жүрсең – тоқ жүресің деген мақалдың тура мағынасы: адам орынсыз әуреге түспей, сабыр сақтап, қ...
Кісі ақылымен бай болғанша,
Өз ақылыңмен жарлы бол.
Өз ақылыңмен жарлы бол.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға өз ойына, өз шешіміне сүйенуді үйретеді. Тура мағынасында, біреудің ақылымен мол т...
«Жоқшылық туралы» мақал-мәтелдер – тұрмыстың тар кезеңін, мұқтаждық пен қиындықты бастан өткерген халықтың өмірлік тәжірибесінен туған нақылдар. Бұл топтағы даналық сөздер адамды сабырға шақырып, барға қанағат, жоққа төзім етуге үйретеді, тіршіліктің сынағында рухты түсірмей, амал табуға жетелейді.
Жоқшылық жайлы мақалдар еңбекқорлықтың, үнемшілдіктің және бірліктің мәнін айқындайды: таршылықта қолдағыны бағалау, ысырапқа жол бермеу, ортақтасу секілді ұстанымдар насихатталады. Сонымен бірге олар үміт пен жігерді күшейтіп, «жоқтан бар жасау» деген ойды бекітіп, қиындықты жеңудің жолы – әрекет пен табандылық екенін меңзейді.
Жоқшылық жайлы мақалдар еңбекқорлықтың, үнемшілдіктің және бірліктің мәнін айқындайды: таршылықта қолдағыны бағалау, ысырапқа жол бермеу, ортақтасу секілді ұстанымдар насихатталады. Сонымен бірге олар үміт пен жігерді күшейтіп, «жоқтан бар жасау» деген ойды бекітіп, қиындықты жеңудің жолы – әрекет пен табандылық екенін меңзейді.