Күндес деген не?
Мағынасы
Бір ердің бірнеше әйелінің бір-біріне қатысты атауы: бір күйеуге қосылған әйелдер бір-біріне күндес болып саналады.
- Ауыспалы мағынада: біреуді көре алмайтын, іштарлықпен бақталасатын, қызғаншақ адам; бақталас.
- «Күндестік» — бір ердің әйелдері арасындағы талас пен қызғаныш, жалпы бақталастық.
Мақалдарда
Мақалдарда күндес көбіне бір шаңырақтағы әйелдердің тартысы, қызғаныш пен іштарлықтың бейнесі ретінде алынады; күндестік берекені кетіретін мін ретінде сыналады.
Мысалдар
- Ескі заманда бай адамның әйелдері бір-біріне күндес болып келетін.
- Әріптесінің табысын күндес көзімен қараудың қажеті жоқ.
Мағыналас сөздер
бақталасқызғаншақ
Қарама-қарсы мағыналы
мұңдас
«күндес» сөзі бар мақалдар 10
-
Күндес қатын күнде ауру,
Қала берді түнде ауру. Бұл мақал қызғаныш пен күндестіктің адамды іштен жеп, тынышын бұзатынын білдіреді. Тура мағынада «күндес қатын» — бір-біріне… - Күндестің күлі де күндес . «Күндестің күлі де күндес» деген мақал күндес адамға қатысты астарлы ескерту айтады. Тура мағынада, тіпті оның күлі де жағаға…
-
Күндес қатын - керіс,
Мұңдас қатын - өріс. Бұл мақал әйел адамның, үй ішіндегі татулық пен сыйластықтың отбасы тіршілігіне тікелей әсер ететінін айтады. «Күндес қатын»… - Күндес көргеннің қызын алма. Мақалдағы «күндес» — бір ердің бірнеше әйелінің бір-біріне қатысты атауы, ал «күндес көрген» — үйінде күндестікті бастан кешкен…
- Күндестің көрген күні құрысын. Бұл мақалдың тура мағынасы — күндес адамның күні, яғни бақталас, қызғаншақ жанның өмірі тыныш болмайды, үнемі ішкі күйзеліс пен…
- Күндес күнде өш. «Күндес күнде өш» деген мақал күндес, яғни іші тар, бақталас адамның арасына күн сайын салқындық түсіп, оның ниеті ұзаққа…
- Күндестік шырық бұзады . Күндестік — біреудің жетістігіне, бағытына не абыройына іштарлықпен қарау. Бұл мақал тура мағынасында да, астарлы мағынасында да…
-
Тоқалдың күні де күндес,
Күлі де күндес. Бұл мақал тұрмыста теңсіздік пен қызғаныштың, бәсекенің болатынын меңзейді. «Тоқалдың күні де күндес» дегені — тоқал алған үйде… - Күндесті болғанша, күнің басқа болсын. Бұл мақал адамның біреуге күндес, іштар болмай, өз жолын тауып, өз несібесін іздегені дұрыс екенін білдіреді. Тура мағынасында…
- Күндесті болсаң бол, ойнасты болма. Бұл мақалдың тура мағынасы — күндес болсаң да, ашық жауласқан дұрыс, ал жасырын ойнастыққа, екіжүзді қатынасқа барма деген…