Жігіт - әулет жалғасы,
Қыз - қырық жеті.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал отбасының, әулеттің жалғасуы ұл мен қыздың тәрбиесіне, мінезіне және абыройына байланысты екенін аңғартады. «Жігіт - әулет жалғасы» дегені — ер бала ата-баба атын, шаңырақтың намысын, ел ішіндегі жауапкершілікті көтеретін ұрпақ деген ой. Ал «Қыз - қырық жеті» тіркесі қыз баланың орны ерекше, ол да әулеттің көркі, берекесі, тәрбиесі мен абыройының айнасы екенін білдіреді. Яғни бұл мақал ұл мен қызды теңсінбей емес, әрқайсысының өзіне тән қадірі мен міндеті барын ескертеді.
Образдар мен теңеулер
«Әулет жалғасы» — ұрпақ сабақтастығының бейнесі. Мұнда жігіт тек жеке адам емес, тұтас әулеттің үміті, тұғыры ретінде көрінеді. «Қырық жеті» тіркесі қазақ ұғымында қыз баланың нәзіктігін, ардақты орнын, құрметке лайықты қасиетін астарлап береді. Бұл сан нақты есеп емес, бейнелі сөз ретінде қыздың қадірі биік екенін танытады.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал балаларды дұрыс тәрбиелеу, ұл мен қыздың екеуіне де білім, мәдениет, жауапкершілік беру керек екенін еске салады. Мысалы, бір отбасында ұлды тек сыртқы тірлікке, қызды тек үй жұмысына ғана емес, екеуін де білімді, әдепті, елге пайдалы азамат етіп өсіруге ұмтылуы осы мақалдың мәнімен үндеседі.
Qyz - qyryq jeti.