Өтірік ұшы -екеу, шындықтікі - төртеу.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал өтіріктің жолы қысқа, шала-жансар болатынын, ал шындықтың аяғы нық, салдары кең болатынын білдіреді. «Ұшы-екеу» дегені — өтіріктің екі-ақ жағы бар, яғни ол көпке бармайды, бір жерден үзіледі, әшкере болады. Ал «шындықтікі-төртеу» дегені — шын сөздің тірегі берік, дәлелі мол, ол жан-жақтан тексерілсе де, шынайылығын жоғалтпайды. Астарында адамды адал сөйлеуге, өтіріктен аулақ болуға шақыру жатыр.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ұшы» — сөздің соңы, нәтижесі, аяқталуы деген бейнелі ұғым. Өтіріктің екі ұшы бар деу арқылы оның тар, әлсіз, сенімсіз екені аңғартылады. «Төртеу» сөзі шындықтың төрт құбыласы түгел, берік, жан-жақты екенін мегзейді. Яғни шындық бір жақтан емес, көп қырынан да дәлел табады, сондықтан ол ұзақ өмір сүреді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал жалған ақпаратқа, өсекке, әлеуметтік желідегі өтірікке қарсы ескерту ретінде өте орынды қолданылады. Мысалы, біреу чатта тексерілмеген хабар таратып, жұртты дүрліктірсе, кейін оның өтірігі тез ашылады, ал шын дерек бәрібір анықталып шығады. Сондықтан кез келген сөзді айтпас бұрын да, бөліспес бұрын да шындықты тексеру керек.