Атлас кисең, бөзіңді ұмытпа.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Атлас — сәнді, қымбат мата, ал бөз — қарапайым, жұпыны мата. Мақалдың тура мағынасы: қымбат киім кисең де, бұрынғы қарапайым киіміңді ұмытпа. Астарлы мағынасы: адам қандай биікке көтерілсе де, шыққан тегін, өткен өмірін, көрген бейнетін, кішіпейілдігін естен шығармауы керек. Байлық, атақ, мансап келсе де, тәкаппарланбай, қарапайым қалпын сақтаған адам қадірлі болады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «атлас» — тоқшылықты, сән-салтанатты, өмірдің жақсы кезеңін білдіреді. «Бөз» — тұрмыстың қарапайым шағы, жоқшылық пен еңбекпен өткен өмірдің белгісі. Осы екі образ арқылы халық «жоғарыға шықсаң да, төмендегіңді ұмытпа» деген ойды жеткізеді. Яғни, адамның шынайы бағасы киімінде емес, мінезі мен кішіпейілдігінде.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазіргі заманда да өте орынды. Мысалы, ауылдан шығып, жақсы қызметке орналасқан жас маман бұрынғы ұстаздарын, ата-анасын, ауылын менсінбей кетпей, соларға құрмет көрсетсе — мақалдың мәні орындалады. Ол адамға қарапайымдық пен алғыс сезімін сақтауды үйретеді.