Өтіріктің шиесін шындың шешеді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Өтірік қанша әдемі айтылғанмен, оның түбі бір ашылады. Мақалдың тура мағынасы — шиені, яғни түйінді, шындық шешеді деген ой; астарлы мағынасы — жалған сөзді уақыт өте ақиқат әшкерелеп, өтіріктің беті қайтады. Адам өтірікке сүйенсе, өзі де, айналасы да сенімнен айырылады. Ал шындық кейде ащы болса да, мәселені реттеп, әділ жолға бастайды.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «шие» — шешілмеген түйін, күрделі мәселе, ал «шындық» — сол түйінді тарқататын күш. Қазақ танымында шиені шешу — істің байыбына жету, ақ-қараны ажырату дегенді білдіреді. Яғни өтірік бір жерге түйін болып байланса, оны тарқататын жалғыз нәрсе — ақиқат.
Қазіргі өмірде
Бұл мақалды мектепте, жұмыста немесе отбасында шындықты жасырудың пайдасыз екенін айту үшін қолданамыз. Мысалы, бір оқушы сабаққа дайын емес екенін жасырып, сылтау айта береді. Бірақ тексеріс кезінде бәрі белгілі болады. Сонда мұғалімге де, ата-анаға да анық көрінетіні — өтірікті ақырында шындықтың өзі ашады.