Алыстан арбалағанша,
Жақыннан дорбала.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — алыс жерден арбаға жүк тиеп әкелгенше, жақын жерден дорбаға салып алған тиімді. Астарлы мағынасы — істің оңай, қолайлы, үнемді жолын таңда деген ой. Яғни адам бір нәрсеге жету үшін артық әуреге түспей, қолда бар мүмкіндікті пайдалануы керек. Бұл мақал әсіресе тұрмыс, шаруашылық, сауда, күнделікті тірлікке байланысты айтылады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «арба» — ұзақ жол, көп шығын, ауыр бейнеттің белгісі. Ал «дорба» — жақыннан тез алып келуге болатын жеңіл, қолайлы нәрсе. Халық екі түрлі жолды салыстырып, алыстан тасу мен жақыннан алу айырмасын нақты образ арқылы көрсеткен. Осы арқылы «қиынның орнына жеңілін тап», «алысты қуғанша, жақынды пайдалан» деген өмірлік тәжірибе беріледі.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал уақытты, қаржыны үнемдеуге қатысты жиі қолданылады. Мысалы, үйге керек азық-түлік алыстағы базардан қымбатқа алынғанша, жақындағы дүкеннен алған дұрыс болуы мүмкін. Бұл — ақылмен әрекет етіп, қолайлы шешім табудың белгісі.
Jaqynnan dorbala.