Әйел - үйдің көркі,
Еркек - түздің көркі.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал ер мен әйелдің отбасындағы әрі қоғамдағы орнын тең дәрежеде сипаттайды. Әйел үй ішінің берекесін келтіріп, жылылық пен ұқыптылықты сақтайды. Сол себепті ол «үйдің көркі» деп аталады. Ал еркек түзде, сыртқы өмірде еңбек етіп, елге қызмет көрсетеді, тіршіліктің тірегіне айналады. Яғни мақал әйелдің де, еркектің де өз міндеті мен қадірі бар екенін, екеуі толықса ғана өмір сәнді болатынын меңзейді.
Образдар мен теңеулер
«Үй» — отбасы, ошақ қасы, тыныш тіршілік. «Көрік» — әсемдік, жарасым, жылылық. Бұл жерде әйелдің сұлулығы тек сырт келбетте емес, мінезі, мейірімі, үй ішін реттеп ұстауында екенін білдіреді. «Түз» — кең дала, жұмыс, жауапкершілік, қоғамдық тіршілік. Еркек сол кеңістікте тірек болып, еңбекпен, қайратпен көзге түседі. Демек, мақалда үй мен түз бір-бірін толықтыратын екі әлем ретінде алынған.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал отбасындағы міндетті бөлісу, бір-бірін құрметтеу туралы ой салады. Мысалы, әйел де, еркек те жұмыс істейтін қазіргі шаңырақта үй шаруасы мен бала тәрбиесін тек бір адамға жүктемей, екеуі ортақ атқарса, отбасының берекесі артады. Мақалдың тәрбиелік мәні де осында.
Erkek - túzdiń kórki.