Данышпаннан дәмелен.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Данышпаннан дәмелен» деген сөздің тура мағынасы — дана, көпті көрген, ақылы толысқан адамнан үміт күт, соған жүгін деген ой. Астарлы мағынасы — қиын істің шешімін, өмірлік жөн-жобаны, дұрыс кеңесті наданнан емес, парасатты кісіден іздеу керек. Данышпанның сөзі қысқа болса да, салмақты болады; ол адамды адастырмай, тура жолға бастайды.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «данышпан» — тек көп білетін адам емес, ойы терең, сабырлы, әділ, тәжірибелі жанның бейнесі. Ал «дәмелен» сөзі біреуден тірек, медет, үміт күту мағынасын береді. Яғни мақал адамды ақылға жүгінуге, білімді кісінің кеңесін бағалауға шақырады. Мұнда дана адам — жол көрсетуші шамшырақ іспетті.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал өмірлік шешім қабылдағанда өте орынды айтылады. Мысалы, жас маман жұмыс орнында күрделі жағдайға тап болса, тәжірибелі әріптесінен кеңес сұраса, соның пайдалы нұсқауын алады. Сол сияқты, оқу, кәсіп, отбасы мәселесінде де ақылман адамның пікіріне сүйену адамды талай қателіктен сақтайды.