Ата-анаң бар болсын,
Бала кезде жар болсын.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал ата-анаң тірі, аман-есен болса, бала кезіңде тірек те, қорған да солар болады деген ойды білдіреді. Бала жаста адам әлсіз, тәжірибесіз келеді, сондықтан ата-ананың қамқорлығы, асырауы, ақылы мен сүйеніші ең қымбат байлық саналады. Астарлы мағынасы — адам баласы жастайынан ата-анасының барын бағалап, олардың қадірін білсін деген өсиет.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «бар болсын» сөзі тек тірі болуды емес, амандық пен берекелі ғұмырды аңғартады. Ал «бала кезде жар болсын» деген тіркес ата-ананы өмірдің жарығы, сүйеніші, қорғаны ретінде бейнелейді. Мұндағы «жар» сөзі серік, демеу, тірек ұғымында жұмсалған. Яғни бала үшін ата-ана — жол көрсететін шамшырақ.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал ата-ананың еңбегін бағалау, оларға құрмет көрсету керек екенін еске салады. Мысалы, қалада оқып жүрген студент стипендиясын ұқыпты жұмсап, анасына ауыртпалық түсірмеуге тырысады — бұл ата-ананың еңбегін сезініп, қадірлеудің бір көрінісі.
Bala kezde jar bolsyn.