Анаңды Меккеге үш рет арқалап апарсаң да, қарызын өтей алмайсың.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал ананың баласына сіңірген еңбегі, мейірімі мен жанқиярлығын ешбір сыйлықпен, тіпті ең үлкен құрмет пен қызметпен де толық өтеу мүмкін еместігін білдіреді. Тура мағынада анаға қанша жақсылық жасасаң да, оның балаға берген өмірі мен тәрбиесінің өтеуі болмайды. Астарлы мағынасы — ана алдындағы борыштың шексіздігі, сондықтан бала анасын өмір бойы сыйлап, қадірлеп, қамқорлық көрсетуі керек.
Образдар мен теңеулер
«Меккеге үш рет арқалап апару» — өте ауыр әрі зор құрметтің бейнесі. Мекке мұнда қасиетті орын, ал үш рет арқалап апару — адам мүмкіндігінен тыс үлкен қызметтің белгісі. Осы образ арқылы халық ана еңбегінің өлшеусіз екенін, оған көрсетілген жақсылық қаншалықты мол болса да, ана қарызына тең келмейтінін әсерлі жеткізген.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал ата-ананы құрметтеу, олардың көңілін табу, ауырғанда қарасу, қартайғанда жалғыз қалдырмау сияқты істердің маңызын еске салады. Мысалы, жұмыста жүріп жүрген адам анасына ай сайын ақша жіберіп, демалыста барып күтім жасаса да, ең бастысы — жылы сөз айтып, көңілін бөліп, сый-құрметін үзбеуі керек. Бұл мақал баланың ана алдындағы мәңгілік парызын ұқтырады.