Ауыл туралы 82
Ауыл туралы мақал-мәтелдер: ел бірлігі, еңбек, салт-дәстүр мен ауыл тіршілігінің даналығын жинақтайды.
82
Мақал-мәтел
14.2K
Қаралым
173
Орташа
Сұрыптау:
Қазақ ауылы қарайлас,
Шеру соңы орайлас.
Шеру соңы орайлас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал қазақ ауылының өзара жақын, аралас-құралас, бір-біріне сүйеніш болатын тіршілік екенін бі...
Ақсақалды ауыл азбас.
**Негізгі мағынасы** «Ақсақалды ауыл азбас» деген мақал ауылдың, елдің берекесі сыйлы ақсақалдың сөзіне, ақылына, тәрби...
Жақсы мұраптың соңынан су ереді,
Жаман мұраптың соңынан шу ереді.
Жаман мұраптың соңынан шу ереді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жақсы басшы, ұйымдастырушы не жөн білетін адам тұрған жерде іс те дұрыс жүретінін білдіре...
Той - тоқшылық нышаны.
**Негізгі мағынасы** «Той - тоқшылық нышаны» деген мақал ел ішінде береке-бірлік бар кезде, халықтың тұрмысы түзеліп, д...
Берекесіздің ауылы мерекесіз.
**Негізгі мағынасы** Берекесі жоқ, ынтымағы жоқ ауылда қуаныш та, думан да сирек болады деген сөз. Мұнда тура мағынада м...
Түсініспесе, төрт түлік жат.
**Негізгі мағынасы** Түсінісу мен келісім болмаса, ең жақын деген қатынас та суиды, берекесі кетеді. Бұл мақал тура мағы...
Көшкен елдің бұқасын,
Еру елдің тайыншасы қорқытады.
Еру елдің тайыншасы қорқытады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал көшіп-қонып жүрген ел мен отырған елдің тұрмыс-тіршілігіне, мінезіне байланысты туған. Ту...
Диқан болсаң, қос өгізің тең болсын,
Шаруа болсаң, қос етегің кең болсын.
Шаруа болсаң, қос етегің кең болсын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал еңбекке кіріскен адамның ісі үйлесімді, құрал-жабдығы сай, қолы берекелі болсын деген ойд...
Асы жоқ үйге ит те кірмейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: үйде ас-су, дәм болмай, дастарқан жайылмаса, оған ит те жоламайды. Аста...
Елде болса, ерінге тиеді,
Ауылда болса, ауызға тиеді.
Ауылда болса, ауызға тиеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ел ішінде ырыс пен береке болса, оның игілігі әр адамға жететінін айтады. Тура мағынада б...
Бота тайлағымен, ауыл аймағымен.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — бота өз тайлағымен, ауыл өз аймағымен көркем әрі толық көрінеді. Астар...
Тай қоссаң, ауылыңмен.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: тай қоссаң, оны жалғыз өзің емес, ауылың болып бірге қос. Астарлы мағын...
Аймақ құты - ақсақал,
Ауыл құты - бәйбіше.
Ауыл құты - бәйбіше.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бір аймақтың берекесі мен қадірі ақсақалға байланысты, ал ауылдың ырысы...
Айға жетпес асыңды,
Ауылдастан аяма.
Ауылдастан аяма.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қолыңдағы асың айға жетпейді, яғни оны ұзаққа сақтап, есептеп отырудың...
Жеткіншектен айырылған,
Жер таянбай тұрмайды.
Жер таянбай тұрмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жас өскін, жеткіншек үзілсе, жердің өзі де таянышсыз қалғандай болады....
Ең көп оқылған
Ел көркі - мал, өзен көркі - тал.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал елдің де, жердің де сәні мен берекесі өзіне тән құндылығында екенін айтады. Тура мағынада...
Қойшының қызы қой келгенде жүн түтеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өз ісіне, тұрмыс-тіршілігіне жақын нәрсеге бейім болатынын білдіреді. Қойшының қы...
Қойшының қызы қой келгенде іс қылар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қой бағатын адамның қызы қойдың келуін күтіп, мал шаруасына қатысты іс...
Ауыл болсаң, қауым бол.
**Негізгі мағынасы** «Ауыл болсаң, қауым бол» деген мақалдың тура мағынасы — ауыл атанған жерде жұрт бір үйдің баласынд...
Аз қойда айран бар, өре жоқ,
Аз елде азар бар, төре жоқ.
Аз елде азар бар, төре жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қойы аз үйде айран болғанмен, оны жиюға арналған өре болмайды; ел аз, ж...
«Ауыл туралы» мақал-мәтелдер — қазақтың тұрмыс-тіршілігі, еңбекке құрметі, ағайын-туысқа жақындығы мен елдік ұстанымын бейнелейтін нақыл сөздер топтамасы. Бұл категорияда ауылдың берекесі, жердің қасиеті, ынтымақ пен ұйымшылдық секілді ұғымдар қысқа да нұсқа оймен жеткізіледі.
Ауыл тақырыбындағы даналық сөздер жас ұрпақты еңбекқорлыққа, қарапайымдыққа, үлкенді сыйлауға, көршімен тату болуға үндейді. Мұндағы мақал-мәтелдер күнделікті өмірден туғандықтан, тәрбиелік мәні жоғары әрі кез келген жағдайда ойды әсерлі жеткізуге көмектеседі.
Ауыл тақырыбындағы даналық сөздер жас ұрпақты еңбекқорлыққа, қарапайымдыққа, үлкенді сыйлауға, көршімен тату болуға үндейді. Мұндағы мақал-мәтелдер күнделікті өмірден туғандықтан, тәрбиелік мәні жоғары әрі кез келген жағдайда ойды әсерлі жеткізуге көмектеседі.