Жоқшылық туралы 331
Жоқшылық туралы мақал-мәтелдер: таршылықта сабыр, еңбек пен үміттің қадірін ұқтыратын нақыл сөздер.
331
Мақал-мәтел
101.7K
Қаралым
307
Орташа
Сұрыптау:
Кетер мал қолдың кіріндей.
**Негізгі мағынасы** «Кетер мал қолдың кіріндей» деген мақал дүние-мүлік, дәулет, мал — адамның қолындағы өткінші нәрсе...
Аш ит тапқанын асай береді:
Иесінің түйесі ме,
Тажалдың иесі ме, бәрі бір.
Иесінің түйесі ме,
Тажалдың иесі ме, бәрі бір.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал аштық қысқан жанның қолына не түссе, соны талғамай пайдалана беретінін білдіреді. Тура ма...
Жуанды жонып же.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жуан, қалың нәрсені жонып, ықшамдап жеу. Астарлы мағынасы — адам алдын...
Қой алты күн аштыққа шыдайды.
**Негізгі мағынасы** Қой алты күнге дейін аштыққа шыдай алады деген сөз — малдың төзімді, сабырлы екенін білдіреді. Тура...
Ішер астан жиренбе,
Қарның одан да жаман.
Қарның одан да жаман.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға берілген асты менсінбей, таңдағыштық танытпау керек екенін айтады. Тура мағынасынд...
Кайғылының қайғысын,
Қабағынан білерсің.
Жарлы мен бай кісіні,
Тамағынан білерсің.
Қабағынан білерсің.
Жарлы мен бай кісіні,
Тамағынан білерсің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды сыртқы белгісінен тануға болатынын айтады. Қайғылы адамның ішкі мұңын қабағы түсің...
Барлық әр нәрсе дегізер,
Жоқтық арам жегізер.
Жоқтық арам жегізер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бар адам әртүрлі шаруаны да, ойдағысын да істеуге мүмкіндік табады, ал...
Астық жоқ жылы тіленші қыстайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: астық шықпаған, егін болмай қалған жылы кедей-кепшіктің хәлі өте ауырл...
Жетпес жарлылық - басқа қорлық.
**Негізгі мағынасы** «Жетпес жарлылық - басқа қорлық» деген мақалдың тура мағынасы — адамда күнкөріске жететін несібе,...
Ашаршылықта бай баласы бұрын өледі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ашаршылық, жоқшылық күшейген кезде байдың баласы да алдымен қиналып, т...
Жалқау асын жатып ішеді,
Қарызға батып ішеді.
Қарызға батып ішеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жалқаулықтың адамды тығырыққа тірейтінін айтады. Тура мағынасында жалқау адам асты да бей...
Жылай-жылай бергеніңді,
Қуана-қуана қайтарарсың.
Қуана-қуана қайтарарсың.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адам бір нәрсені жылап-еңіреп, қиналып берсе, кейін оны қуанып тұрып қ...
Бұйырған асқа тісің тисін.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның несібесі мен ырыздығы өз уақытында келеді деген ойды білдіреді. Тура мағынасы — а...
Там салғанның тамтығы қалмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — там салған адамға құрылысқа кететін материалдың ұсақ-түйегіне дейін жұ...
Бода көрме жұмыссыз,
Жұмыссыз адам ырыссыз.
Жұмыссыз адам ырыссыз.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өміріндегі ең үлкен құндылықтардың бірі — еңбек екенін айтады. Тура мағынасында,...
Ең көп оқылған
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Аш бала тоқ баламен ойнамайды,
Тоқ бала аш болам деп ойламайды.
Тоқ бала аш болам деп ойламайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның тұрмыс жағдайы әртүрлі болса, олардың ойы мен көңіл күйі де бірдей болмайтынын бі...
Жыртық үйдің де құдайы бар.
**Негізгі мағынасы** Жыртық үйдің де құдайы бар деген мақалдың тура мағынасы — кедей, жұпыны, тозған үйдің де иесі, несі...
Тек жүрсең - тоқ жүресің.
**Негізгі мағынасы** Тек жүрсең – тоқ жүресің деген мақалдың тура мағынасы: адам орынсыз әуреге түспей, сабыр сақтап, қ...
Кісі ақылымен бай болғанша,
Өз ақылыңмен жарлы бол.
Өз ақылыңмен жарлы бол.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға өз ойына, өз шешіміне сүйенуді үйретеді. Тура мағынасында, біреудің ақылымен мол т...
«Жоқшылық туралы» мақал-мәтелдер – тұрмыстың тар кезеңін, мұқтаждық пен қиындықты бастан өткерген халықтың өмірлік тәжірибесінен туған нақылдар. Бұл топтағы даналық сөздер адамды сабырға шақырып, барға қанағат, жоққа төзім етуге үйретеді, тіршіліктің сынағында рухты түсірмей, амал табуға жетелейді.
Жоқшылық жайлы мақалдар еңбекқорлықтың, үнемшілдіктің және бірліктің мәнін айқындайды: таршылықта қолдағыны бағалау, ысырапқа жол бермеу, ортақтасу секілді ұстанымдар насихатталады. Сонымен бірге олар үміт пен жігерді күшейтіп, «жоқтан бар жасау» деген ойды бекітіп, қиындықты жеңудің жолы – әрекет пен табандылық екенін меңзейді.
Жоқшылық жайлы мақалдар еңбекқорлықтың, үнемшілдіктің және бірліктің мәнін айқындайды: таршылықта қолдағыны бағалау, ысырапқа жол бермеу, ортақтасу секілді ұстанымдар насихатталады. Сонымен бірге олар үміт пен жігерді күшейтіп, «жоқтан бар жасау» деген ойды бекітіп, қиындықты жеңудің жолы – әрекет пен табандылық екенін меңзейді.